Dünyada yaşanan her 1 derecelik sıcaklık artışı, atmosferde tutulan su buharı miktarını yüzde 7 artırıyor

ANKARA (AA) – AA muhabirinin Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ile iklim üzerine araştırmalar yürüten organizasyonların verilerinden derlediği bilgilere göre, küresel ısınma, buzulların erimesine, bu yolla suların yükselmesine ve sellere neden olurken yağış kaynaklı sellere de doğrudan etki ediyor.

WMO verilerine göre, dünyada sıcaklık 1900 öncesi döneme kıyasla 1,2 derece arttı. Bu veriler ışığında 2016, dünya tarihinin en sıcak yılı, 2020 ise en sıcak ikinci yıl oldu.

Sıcaklığın artması ile buzulların erimesi ve suları buharlaşma oranları da yükseldi. İngiltere merkezli ActionAid insani yardım kuruluşunun paylaştığı verilere göre, her 1 derece sıcaklık artışı, atmosferde tutulabilen su buharı miktarını yüzde 7 oranında artırıyor.

Bu durum, bulut oluşumunu da etkilerken ekvatordan kutuplara gittikçe yağış miktarını ve sürekliliğini de artırıyor, özellikle de sıcak hava akımının hareket yönündeki Kuzey Atlantik bölgesini etkiliyor.

Kuzey Atlantik bölgesinde aniden bastıran şiddetli yağışlar sellere neden olurken uzun süre devam eden yağışlar baraj ve nehirlerin taşarak su baskınları oluşturmasına sebebiyet veriyor.

Bu bölgenin tarihi olarak su baskınlarına alışık ülkelerinden Hollanda, suyla mücadele için sel setleri inşa ederken bu duruma alışık olmayan veya geri kalmış ülkeler ise selle mücadelede zorluklar yaşıyor.

Küresel ısınma nedeniyle buzullarda erime ise son 25 yılda 3 trilyon tona ulaşırken bu durum deniz suyunu 8 milimetre yükseltti.

Amerikan Uzay ve Havacılık Ajansı (NASA), en kötü senaryoda bu seviyenin 2100’de 0,6 metre ile 1,1 metre arasında olacağını, 2300’de ise 5 metreye ulaşacağını tahmin ediyor.

Almanya’da “yüz yıllık” sel yaşandı

Kuzey Atlantik Bölgesi, Kuzey Avrupa’da okyanus kıyısına 300 kilometre uzaklıkta bulunan tüm bölgeleri kapsıyor. Bu bölgeler arasında geçen hafta selin vurduğu Almanya, Hollanda ve Belçika’daki bölgeler de yer alıyor.

Alman Meteoroloji Dairesi sözcüsü Uwe Kirsche’nin yaptığı açıklamaya göre, ülkedeki sel için uyarı sistemi çalışıyordu ancak bu kadar yüksek miktarda yağış beklenmiyordu. Kirsche bu miktar için, “Yüz yıllık bir sel nitelendirmesini yapmak yetersiz kalacaktır.” açıklamasını yaptı.

Uzmanlara göre, bu boyutta yüksek bir yağış, Kuzey Atlantik bölgesine iklim değişikliği ve küresel ısınmanın verdiği bir mesaj olarak kabul ediliyor.

ABD merkezli Woodwell İklim Araştırmaları Merkezi araştırmacısı Jennifer Francis’e göre, dünyada görülecek fırtınalar eskisine göre daha fazla su taşıyacak, yani daha yüksek miktarda yağışlar gerçekleşecek.

Francis’e göre bu durum, sellerin yanında nehirlerin taşmasına da neden olacak.

Hollandalı araştırmacı Geert Jan van Oldenborgh ise Almanya’yı vuran selde iklim krizinin yanı sıra şehirleşmenin de kötü etkileri bulunduğuna vurgu yaptı.

Dünya-Hava İlişkisi Örgütünün (WWA) oluşturduğu çalışma grubunda yer alan van Oldenborgh, nehirlerin taşıyacağından fazla suyla dolduğunu ifade ederken, nehirlerin çevresindeki yerleşimlerin fazla suyun toprak tarafından emilmesinin önüne geçtiğini söyledi.

Yerel ve merkezi yönetimlerin zararı minimuma indirmesi için önlemler alması gerekiyor

Küresel ısınmanın ve iklim krizinin yol açtığı sel felaketlerine karşı alınacak önlemlerin başında küresel ısınmayı yavaşlatacak ve durduracak önlemler geliyor.

Sera gazlarının atmosfere salınımını azaltarak dünyanın ısınması, böylelikle buzulların erimesi ve atmosferin su buharı tutmasının önüne geçildiği biliniyor.

Ancak bu süreçte insanları ve devletlerin atması gereken adımlar da bulunuyor. İnsanların afetlerin yaşanma ihtimaline karşı binaları güçlendirmesi ve afetlere hazırlık için erzak ve kıyafet çantaları oluşturması gerekiyor.

Ayrıca sel alarmı verildiğinde yüksek bölgelere ve noktalara çıkmaları tavsiye ediliyor.

WHO, devletlere ise zayiatı minimuma indirecek tavsiyelerde bulunuyor. Buna göre, yerel ve merkezi yönetimlerin sel ve taşkın suyunun toprak tarafından emilmesi için özellikle dere yatakları çevresinde yağışın birikebileceği çukur noktalarda boş araziler bırakması gerekiyor.

Bu yöntem, selin sebep olduğu toprak kaymaları riskine karşı da öneriliyor.

Dere yataklarının temiz ve su akışını engellemeyecek şekilde düzenli tutulması da yönetimlere verilen tavsiyeler arasında yer alıyor.

Sel riski olan bölgelerdeki yapılaşmanın da sele dayanıklı olması için devletlerin önlem alması gerekliliği WHO’nun tavsiyelerinden biri.

Muhabir: Behlül Çetinkaya

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Daha Fazla Haber

BERLİN (AA) – Hasene Derneği yetkilisi Erol Aldemir, Almanya, Avusturya ve Belçika’da yaşanan sel felaketleri nedeniyle ilk günden itibaren mobil araçlarla çorba dağıtımı yaptıklarını söyledi.

Bugün de Almanya’nın Stolberg beldesinde 500 gıda paketi dağıtımı yaptıklarını aktaran Aldemir, “Gıda paketlerinde konserve, peynir, zeytin, su türü bozulmayan yiyecek ve içecekler mevcut.” dedi.

Aldemir, Avusturya ve Belçika’da yardım dağıtmaya devam ettiklerini, gelecek günlerde de yardımları daha da artırmayı hedeflediklerini kaydetti.

“Sivil toplum kuruluşlarıyla geleceğimizi inşa edeceğiz”

Stolberg Belediye Başkanı Patrick Haas, sel felaketinin beldelerini kötü etkilediğine dikkati çekerek, “Sel felaketi sebebiyle birçok ev hasar gördü ve yıkıldı. Yaraları sarma konusunda çok uzun bir yolumuz var. Gelecek günlerde, haftalarda, aylarda buradaki çeşitli kurumlarla, sivil toplum kuruluşlarıyla geleceğimizi inşa edeceğiz.” ifadesini kullandı.

Haas, Hasene Derneğinin yardımları için de teşekkürlerini iletti.

“Konsoloslukla ilgili işlemlerinde her türlü yardımı yapmaya hazırız”

Bölgede incelemelerde bulunan Köln Başkonsolosluğunda görevli Konsolos Nağı Tayru, Hasene Derneğinin faaliyetlerine ilişkin, “Hasene’nin burada çok güzel yardımları var, onlara da tanıklık ettik. Gerçekten toplumdaki barış ve huzura katkı sağlıyor.” diye konuştu.

Başkonsolosluk olarak selden etkilenen birçok kişiye yardım sağlamaya hazır olduklarının altını çizen Tayru, şunları kaydetti:

“Hukuk danışmanımız var, ücretsiz destek veriyor. Selden etkilenen vatandaşlarımıza da sigorta noktasında, başka konularda ücretsiz danışmanlık hizmeti veriyoruz. Vatandaşlarımızın Konsoloslukla ilgili işlemlerinde her türlü yardımı yapmaya hazırız. Pasaport olabilir, kimlik belgesi olabilir, randevu almadan geldiklerinde her türlü yardımı yapmaya hazırız.”

ANKARA (AA) – Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığından (AFAD), sel nedeniyle Artvin’in Arhavi ilçesinden yaklaşık 450 kişinin tahliye edilerek, güvenli alanlara yerleştirildiğini bildirdi.

AFAD’dan yapılan açıklamada, Artvin’in Arhavi ilçesinde 21 Temmuz’da akşam saatlerinden itibaren etkili olan aşırı yağış sonucu bölgede sel ve su baskınlarının meydana geldiği, Arhavi deresinin taştığı, ilçe merkezi ve köy yollarının etkilendiği hatırlatıldı.

İlçede mahsur kalan 6, Murgul ilçesinde ise mahsur kalan 9 vatandaşın güvenli alanlara transfer edildiği belirtilen açıklamada, şu bilgilere yer verildi:

“Arhavi ilçesinden yaklaşık 450 kişi tahliye edilerek güvenli alanlara yerleştirilmiştir. Yağışlar nedeniyle Murgul ilçesinde kayıp bir vatandaşımızı arama çalışmaları devam etmektedir. Bir vatandaşımız yaralanmış ve tedavi altına alınmıştır. AFAD Başkanlığı tarafından bölgeye 5 milyon lira acil yardım ödeneği gönderilmiştir. Türk Kızılay tarafından Arhavi ilçesi Boğaziçi Mahallesi’nde 3 ayrı noktada su ve içecek ikramı yapılmış, 7 bin adet ikram malzemesi, 1500 kumanya, 12 bin 250 adet su dağıtılmış, 5 bin kişilik akşam yemeği hazırlıkları başlatılmıştır. Arhavi ilçe genelinde 80 trafonun arızalı olduğu ve 4 bin 289 aboneye enerji verilemediği tespit edilmiştir. 10 ekip 30 personel ile arızaların giderilmesi çalışmaları devam etmektedir. Arhavi Ortacalar yolunun 1. ve 5. kilometreleri arasında şu an itibarıyla trafiğe kapalı yolun açılması için 24 personel ve 14 iş makinasıyla çalışmalar devam etmektedir.”

Açıklamada ayrıca, Meteoroloji Genel Müdürlüğünden alınan bilgiye göre, 22 Temmuz’da metrekareye Hopa’da 183,1 kilogram, Arhavi’de 173,3 kilogram, Murgul’da 116,2 kilogram, Fındıklı’da 79,6 kilogram, Çamlıhemşin’de 64,9 kilogram, Ardeşen Yeşiltepe’de 64 kilogram yağış düştüğü aktarıldı.