Ekonomide gözler gelecek hafta büyüme, enflasyon ve ihracat rakamlarında olacak

ANKARA (AA) – AA muhabirinin yaptığı derlemeye göre, gelecek haftadan itibaren ekonomide veri gündemi daha da hareketlenecek.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 31 Mayıs Pazartesi günü bu yılın birinci çeyreğine ilişkin büyüme rakamlarını açıklayacak. Ocak-mart dönemine ilişkin gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) verileri saat 10.00’da duyurulacak.

AA Finans Büyüme Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, GSYH’nin birinci çeyrekte yüzde 6,4 büyümesini bekliyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, konuya ilişkin “Öncü veriler ilk çeyrekte de çok güçlü bir büyüme oranını yakalayacağımıza işaret ediyor.” değerlendirmesinde bulunmuştu. Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan da büyüme cephesine bakıldığında yılın ilk çeyreğine ilişkin göstergelerin finansal koşullardaki sıkılaşmaya ve piyasa oynaklıklarına rağmen yüzde 6 civarında bir büyümeye işaret ettiğini belirtmişti.

Türkiye ekonomisi geçen yıl yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının olumsuz etkilerine rağmen yüzde 1,8, son çeyrekte de yüzde 5,9 büyümüştü.

İhracat ve enflasyon

Gelecek hafta gözlerin çevrileceği diğer veriler ise enflasyon ve ihracat rakamları olacak.

Ticaret Bakanlığı tarafından 2 Haziran Çarşamba günü mayıs ayına ilişkin geçici dış ticaret verileri açıklanacak. Verilerin, Ticaret Bakanı Mehmet Muş tarafından duyurulması bekleniyor. Nisanda ihracat, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 109 artışla 18,8 milyar dolar olarak gerçekleşirken, tüm zamanların en yüksek nisan ayı ihracat rakamı ve tüm yılların ikinci en yüksek aylık ihracatı gerçekleştirilmişti.

TÜİK, 3 Haziran Perşembe günü mayıs ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ve Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi verilerini açıklayacak. TÜFE nisanda yıllık yüzde 17,14, aylık yüzde 1,68 artmıştı.

İşsizlik rakamları

Kovid-19 salgınının etkileri bakımından gözlerin çevrileceği bir diğer veri ise işsizlik rakamları olacak. İşsizlik rakamlarını, üçer aylık hareketli ortalamalar yerine bağımsız aylık tahminlere göre açıklamaya başlayan TÜİK, nisana ilişkin iş gücü istatistiklerini 10 Haziran Perşembe günü duyuracak.

İşsizlik oranı martta, 0,1 puanlık azalışla yüzde 13,1, ocak-mart döneminde ise 0,1 puanlık artışla yüzde 12,9 seviyesinde gerçekleşmişti.

Kovid-19’un özel sektör üzerindeki etkileri bakımından TÜİK tarafından 11 Haziran’da duyurulacak ciro endeksleri, perakende satış endeksleri ve sanayi üretim endeksi de yakından takip edilecek.

Hazine ve Maliye Bakanlığı mayıs ayı bütçe gerçekleşmelerini 15 Haziran’da açıklayacak.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Para Politikası Kurulu toplantısı 18 Haziran’da gerçekleştirilecek. Kurul, son toplantısında politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 19 düzeyinde sabit tutmuştu. Merkez Bankası, nisan ayına ilişkin ödemeler dengesi verilerini de 14 Haziran’da açıklayacak.

Reform ve normalleşme gündemi

Hazine ve Maliye Bakanlığı öncülüğünde hazırlanan Ekonomi Reform Paketi’ne ilişkin uygulama takviminde de haziran ayı önem taşıyor. Takvim kapsamında haziran ayından önce yasalaşması gereken bazı düzenlemeleri içeren Sigortacılık ile Diğer Bazı Alanlara İlişkin Kanunlarda ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 25 Mayıs’ta Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Buna göre, Finansal İstikrar ve Kalkınma Komitesi yeniden yapılandırılırken, adı “Finansal İstikrar Komitesi” olarak değiştirildi. Ebeveynler, 18 yaşını tamamlamamış çocukları adına BES’te birikim yapabilecek. Bütçe hazırlık sürecinin sadeleştirilmesi kapsamında Orta Vadeli Program ve Orta Vadeli Mali Plan, Orta Vadeli Program adı altında birleştirilecek. Öte yandan, reform paketi kapsamında yer alan yılın ilk yarısında tamamlanması planlanan diğer düzenlemelere ilişkin de 30 Haziran’a kadar adım atılması bekleniyor.

Bu arada, Kovid-19 salgınıyla mücadele kapsamında uygulanan kademeli normalleşme sürecinde de 1 Haziran tarihi önem taşıyor. Restoran ve lokantalar başta olmak üzere pek çok ticari işletme 1 Haziran’dan itibaren daha aktif olarak faaliyete geçmeyi bekliyor. Konunun, pazartesi günü gerçekleştirilmesi beklenen kabine toplantısında ele alınması öngörülüyor.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Daha Fazla Haber

Ticaret Bakanı Mehmet Muş, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ile Bakanlık Konferans Salonu’nda düzenlediği basın toplantısında temmuz ayı dış ticaret rakamlarını açıkladı.

Yılın ilk yarısının rekorlarla kapatıldığını ve haziranda aylık, 6 aylık ve 12 aylık bazda Cumhuriyet tarihinin en yüksek ihracat rakamlarına ulaşıldığını anımsatan Muş, “Temmuz ayı ihracatımız da geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 10 artışla 16,4 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Söz konusu tutar, bugüne kadar gerçekleştirilen en yüksek temmuz ayı ihracatıdır.” diye konuştu.

Muş, 9 günlük Kurban Bayramı tatili dikkate alındığında iş günü bazında ihracat tutarının da oldukça yüksek olduğuna işaret ederek, şunları söyledi:

“Bu sayede ocak-temmuz dönemi ihracatımız, geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 35 artışla 121,4 milyar dolara yükselmiştir. Yine pandemi öncesine göre kıyaslarsak 2019 yılı ocak-temmuz dönemine göre de ihracatımız yüzde 16,4 artış sağlamıştır. Son 12 aylık ihracatımız da 201,5 milyar dolara yükselerek yeni bir Cumhuriyet rekoruna imza atmıştır. İlk defa 200 milyar doları geçmiş bulunuyoruz. İthalatımız ise temmuz ayında geçtiğimiz yılın aynı ayına göre yüzde 17 artış ile 20,7 milyar dolar olmuştur. Ocak-temmuz döneminde ithalatımız, 2020’nin aynı dönemine göre yüzde 26 artışla 146,8 milyar dolar olarak gerçekleşmiş durumdadır.”

Dış ticaret hacminin de 268,2 milyar dolara yükseldiğini belirten Muş, “Bir diğer önemli gösterge olarak ihracatın ithalatı karşılama oranı, ocak-temmuz döneminde, geçtiğimiz yıla göre 5,6 puan artışla yüzde 82,7’ye çıkmıştır. Benzer şekilde, dış ticaret açığımız ocak-temmuz döneminde geçtiğimiz yıla göre yüzde 5 azalarak 25,5 milyar dolara gerilemiştir. İhracat tutarımız kadar, ihracata yönelen firma sayımızdaki artış da ihracatın tabana yayılması açısından bizleri sevindirmektedir. Ocak-temmuz döneminde ihracat yapan firma sayısı yüzde 10 artışla 80 bine yaklaşmıştır.” diye konuştu.

“1972 yılından bu yana üstlenilen proje miktarı 428 milyar dolara ulaştı”

Muş, Bakanlık olarak gerek iç ticarete yönelik düzenlemelerde gerekse dış ticaret politikası ve gümrük işlemlerinde zaman, kaynak kayıplarının önüne geçmek için büyük bir özveriyle çalıştıklarına işaret ederek, şunları kaydetti:

“Bu noktada iş insanlarımızın, her boyutta firmalarımızın ve girişimcilerimizin daha özverili davranış sergilemelerini, kendileriyle yarışırcasına üretime ve ihracata yönelik rekabetçiliklerini geliştirmelerini bekliyoruz. Eximbank tarafından geçtiğimiz yıl uygulamaya başlanan ‘Yurt Dışı Teminat Mektubu Programı’ kapsamında temmuz ayında ilk defa gemicilik sektöründe ihracat gerçekleştirilmiş olması, memnuniyet verici bir gelişmedir. Bu alanda gemi inşa ve yat imalatıyla alakalı üreticilerimize daha fazla destek çıkacağız.

Türk müteahhitlik sektörümüz, 33 ülkede 100 proje ile 6 ayda 6,6 milyar dolarlık iş üstlenmiştir. Böylece, müteahhitlerimizin yurt dışına açıldığı 1972 yılından bu yana üstlenilen proje miktarı 428 milyar dolara ulaşmıştır. Bu yıl şimdiye kadar en fazla proje üstlenilen ilk iki ülkenin geleneksel ihracat pazarlarımız dışından olduğunun altını çizmek isterim. Zambiya’da 1,3 milyar dolarlık ve Slovenya’da 750 milyon dolarlık Türk şirketleri iş üstlenmiştir. Hizmet ihracatımızın artırılması için yeni kurduğumuz Uluslararası Hizmet Ticareti Genel Müdürlüğümüzün bu alandaki çalışmalarımıza daha da yoğunlaşacağını bilhassa vurgulamak isterim.”

ANKARA(AA) – Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Ticaret Bakanlığı iş birliğiyle oluşturulan haziran ayına ilişkin geçici dış ticaret verileri açıklandı.

Buna göre, Genel Ticaret Sistemi (GTS) kapsamında ihracat haziranda geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 46,9 artarak 19 milyar 775 milyon dolar, ithalat yüzde 38,7 artışla 22 milyar 628 milyon dolar oldu.

Dış ticaret açığı haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 0,2 azalarak 2 milyar 853 milyon dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı Haziran 2020’de yüzde 82,5 iken, 2021 Haziran ayında yüzde 87,4’e yükseldi.

İhracat ocak-haziran döneminde ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 39,8 artarak 104 milyar 945 milyon dolar, ithalat yüzde 27,4 yükselişle 126 milyar 111 milyon dolara ulaştı.

Dış ticaret açığı ocak-haziran döneminde yüzde 11,4 azalarak 21 milyar 166 milyon dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı Ocak-Haziran 2020 döneminde yüzde 75,9 iken bu yılın aynı döneminde yüzde 83,2’ye yükseldi.

Enerji ve altın hariç dış ticaret

Haziranda enerji ürünleri ve altın hariç ihracat yüzde 48, ithalat yüzde 48,9 arttı.

Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ihracat, haziranda 12 milyar 792 milyon dolardan, 18 milyar 932 milyon dolara yükseldi.

Haziranda enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ithalat 12 milyar 536 milyon dolardan, 18 milyar 663 milyon dolara çıktı.

Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç dış ticaret fazlası, geçen ay 270 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Dış ticaret hacmi yüzde 48,4 artarak 37 milyar 595 milyon dolara yükseldi. Söz konusu ayda enerji ve altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 101,4 olarak kayıtlara geçti.

Sektörlere göre ihracat

Buna göre, ekonomik faaliyetler incelendiğinde, ihracatta, haziran ayında imalat sanayisinin payı yüzde 94,8, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı yüzde 3, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı yüzde 1,6 oldu.

Ocak-haziran döneminde ekonomik faaliyetlere göre ihracatta imalat sanayisinin payı yüzde 94,4, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı yüzde 3,2, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı yüzde 1,9 olarak hesaplandı.

Geniş ekonomik gruplar sınıflamasına göre ithalatta, haziranda ara mallarının payı yüzde 75,2, sermaye mallarının payı yüzde 15 ve tüketim mallarının payı yüzde 9,8 olarak kaydedildi.

Ocak-haziran döneminde ara mallarının payı yüzde 75,6, sermaye mallarının payı yüzde 14,1 ve tüketim mallarının payı yüzde 10,1 oldu.

Almanya ihracatta, Çin ithalatta ilk sırada

Haziranda, ihracat yapılan ülkeler arasında ilk sırayı Almanya aldı. Bu ülkeye 1 milyar 705 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirildi.

Almanya’yı 1 milyar 348 milyon dolarla ABD, 1 milyar 271 milyon dolarla Birleşik Krallık, 1 milyar 82 milyon dolarla İtalya, 913 milyon dolarla Irak takip etti. İlk 5 ülkeye yapılan ihracat, toplam ihracatın yüzde 31,9’unu oluşturdu.

Ocak-haziran dönemindeki ihracatta da ilk sırayı Almanya aldı. Bu dönemde Almanya’ya yapılan ihracat 9 milyar 386 milyon dolar olurken söz konusu ülkeyi 6 milyar 773 milyon dolarla ABD, 6 milyar 245 milyon dolarla Birleşik Krallık, 5 milyar 475 milyon dolarla İtalya ve 4 milyar 892 milyon dolarla Irak izledi. 6 ayda ilk 5 ülkeye yapılan ihracat, toplam ihracatın yüzde 31,2’sine karşılık geldi.

İthalatta ise ilk sırayı Çin aldı. Haziranda Çin’den yapılan ithalat 2 milyar 858 milyon dolar olurken bu ülkeyi 2 milyar 321 milyon dolarla Rusya, 1 milyar 918 milyon dolarla Almanya, 1 milyar 248 milyon dolarla ABD, 1 milyar 10 milyon dolarla İtalya izledi. İlk 5 ülkeden yapılan ithalat, toplam ithalatın yüzde 41,3’ünü oluşturdu.

Ocak-haziran döneminde de ithalatta ilk sırayı Çin aldı. Çin’den yapılan ithalat 15 milyar 144 milyon dolar olurken bu ülkeyi 12 milyar 631 milyon dolarla Rusya, 11 milyar 272 milyon dolarla Almanya, 5 milyar 948 milyon dolarla ABD, 5 milyar 585 milyon dolarla İtalya izledi. İlk 5 ülkeden yapılan ithalat, toplam ithalatın yüzde 40,1’ine tekabül etti.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre, haziranda bir önceki aya göre ihracat yüzde 1,6, ithalat yüzde 0,1 arttı. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise haziranda geçen yılın aynı ayına göre ihracat yüzde 48, ithalat yüzde 39,2 yükseldi.

Öte yandan, yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ihracatı içindeki payı haziranda yüzde 2,8 ve ocak-haziran döneminde yüzde 3 olarak kayıtlara geçti.

Haziran ayında imalat sanayi ürünlerinin toplam ihracattaki payı yüzde 94,8, ocak-haziran döneminde yüzde 94,4 oldu.

İmalat sanayi ürünlerinin toplam ithalattaki payı haziranda yüzde 78,7 olarak kayıtlara geçerken yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ithalatı içindeki payı yüzde 12,9 olarak hesaplandı.

İmalat sanayi ürünlerinin toplam ithalattaki payı ocak-haziran döneminde yüzde 78,8 olurken bu dönemde yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ürünleri ithalatı içindeki payı yüzde 12,7 olarak kaydedildi.

Özel Ticaret Sistemi verileri

Özel Ticaret Sistemi’ne (ÖTS) göre ihracat, haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 47,6 artarak 18 milyar 807 milyon dolara, ithalat yüzde 38,1 yükselerek 21 milyar 880 milyon dolara ulaştı.

Haziran ayında dış ticaret açığı yüzde 1 azalışla 3 milyar 103 milyon dolardan 3 milyar 73 milyon dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı Haziran 2020’de yüzde 80,4 iken geçen ay yüzde 86’ya yükseldi.

ÖTS’ye göre ihracat, ocak-haziran döneminde, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 40,3 artarak 99 milyar 583 milyon doları, ithalat yüzde 28,2 artışla 121 milyar 242 milyon doları buldu.

Ocak-haziran döneminde dış ticaret açığı yüzde 8,3 azalarak 23 milyar 658 milyon dolardan, 21 milyar 704 milyon dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı Ocak-Haziran 2020 döneminde yüzde 75 iken bu yılın aynı döneminde yüzde 82,1’e yükseldi.