Malezya'da yeni kabine yemin etti

PUTRAJAYA (AA) – Malezya Başbakanı Muhyiddin Yasin'in yeni kabinesini ilan etmesinin ardından bakanlar kurulu, yemin ederek görevine başladı.

Yerel saatle 15.00'de başkent Kuala Lumpur'daki kraliyet sarayı Istana Negara'ya giden 31 bakan ve 38 bakan yardımcısı, saraydaki taht odasında Malezya Kralı Sultan Abdullah Şah'ın huzurunda yemin etti.

Başbakan Muhyiddin de kabine üyelerinin yemin töreninde hazır bulundu.

Öte yandan kabineye meclis dışından giren Din İşlerinden Sorumlu Bakan Zulkifli Muhammed, Hazine Bakanı Zafrul Abdul Aziz, Gençlik ve Spor Bakan Yardımcısı Wan Ahmed Faysal Wan Ahmed, Eğitim Bakan Yardımcısı Dr. Mah Hang Soon, Uluslararası Ticaret ve Endüstri Bakan Yardımcısı Lim Ban Hong ve Çevre Bakan Yardımcısı Ahmed Masrizal Muhammed senatör olarak atandı.

Malezya'da bakanların parlamento veya senatoda üyeliği olması gerekiyor.

Dün Başbakanlık Ofisi'nde yeni kabineyi basına duyuran Muhyiddin, geleneği değiştirerek ilk defa kabineye başbakan yardımcısı atamamıştı.

Muhyiddin, iktidar koalisyonu partilerinden Birleşik Malay Milli Örgütü'nde yolsuzluk soruşturması geçiren isimleri de kabineye almamıştı.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Daha Fazla Haber

KUALA LUMPUR (AA) – Malezya’da Başbakan Muhyiddin Yasin’in meclis çoğunluğunu kaybetmesi nedeniyle istifa etmesinin ardından yönetim boşluğu yaşanıyor.

Ülkede 23 Şubat 2020’de yaşanan ve eski Başbakan Mahathir Muhammed’in istifasına yol açan siyasi krizde, dönemin muhalefet partileri Birleşik Malay Ulusal Örgütü (UMNO) ve Malezya İslam Partisi (PAS) ile ittifak kurarak meclis çoğunluğu sağlayan Muhyiddin, Malezya Kralı tarafından 29 Şubat 2020’de Başbakan olarak atandı.

Göreve başladığından bu yana meclisten güvenoyu alamayan ve bu nedenle meclis çoğunluğu sıkça tartışılan Muhyiddin’in istifa süreci, iktidar koalisyonu partilerden UMNO’nun 3 Ağustos’ta hükümete desteğini çekmesiyle tetiklendi.

Muhyiddin, meclis çoğunluğu sağlaması için muhalefet partilerine yönelik “destek” talebinin geri çevrilmesi üzerine Malezya Kralı Sultan Abdullah Şah’a dün istifasını sundu.

İstifası kabul edilen Muhyiddin, görevini geçici olarak sürdürüyor.

Malezya basınında yer alan haberlerde, yeni başbakanın atanması sürecinin en az bir haftayı bulacağı değerlendirmesi yapılıyor.

Anayasal monarşi sistemiyle yönetilen Malezya’da başbakan, Kral tarafından atanıyor. Federal Anayasa gereği seçimlerin ardından Kral’ın, en çok milletvekiline sahip koalisyonun adayını başbakan olarak ataması gerekirken hükümetin düşmesi veya başbakanın istifası gibi durumlarda Malezya Kralı, meclis çoğunluğunu sağlayacağını düşündüğü bir milletvekilini başbakan olarak atayabiliyor.

İktidar koalisyonundan öne çıkan isimler

222 sandalyeli Malezya Parlamentosunda başbakan olmak isteyen adayın hükümet kurabilmek için en az 112 milletvekilinin desteğini alması gerekiyor.

Malezya basınındaki haberlere göre Muhyiddin’in hükümetinde Başbakan Yardımcılığı yapan İsmail Sabri Yakub, başbakanlık için en muhtemel isimlerden biri.

Siyasi kariyerine 2004’te UMNO’dan milletvekili seçilerek başlayan İsmail Sabri, eski Başbakan Necip Rezak’ın döneminde sırasıyla Gençlik ve Spor, İç Ticaret, Tarım ve Kırsal ve Bölgesel Kalkınma Bakanlığı yaptı.

İsmail Sabri, Muhyiddin’in başbakanlığında Savunma Bakanı olarak kabineye girmiş ve 7 Temmuz’da Başbakan Yardımcısı olarak görevlendirilmişti.

Hükümeti boyunca Muhyiddin ile iyi anlaştığı bilinen İsmail Sabri, Kovid-19 ile mücadelede oynadığı etkin rol ile hem halkın hem de iktidar koalisyonu partilerinin sempatisini kazandı.

61 yaşındaki İsmail Sabri, partisi UMNO ile Muhyiddin arasındaki çekişmelerde denge politikası yürütmesi ve siyasi kavgalara taraf olmamasından ötürü de beğeniliyor.

Başbakanlık için bir diğer öne çıkan isim ise Muhyiddin’in Dışişleri Bakanı Hişamuddin Hüseyin.

Partisi UMNO’ya 1989’da katılan ve 1995’te milletvekili olarak meclise giren 60 yaşındaki Hişamuddin, bundan önce Gençlik ve Spor, Eğitim, İçişleri, Ulaştırma ve Savunma bakanlıkları görevinde bulundu.

Hişamuddin, partisi nezdinde saygıdeğer bir konuma sahip olmasının yanı sıra Dışişleri Bakanlığı boyunca Malezya’yı uluslararası alanda başarılı temsil etmesi nedeniyle de başbakanlığa uygun görülüyor.

UMNO milletvekili 84 yaşındaki Razali Hamza’nın ismi de Muhyiddin’in ardından başbakan olabilecekler arasında geçiyor.

Malezya’nın ekonomik kalkınmasını yaşadığı 1980’li yıllarda Maliye Bakanlığı görevini üstlenen Razali, ülkenin en büyük gelir kaynaklarından birini oluşturan petrol firması PETRONAS’ı kurması ve Malezya’nın uluslararası alanda petrol haklarını korumasında oynadığı önemli rolle tanınıyor.

Razali’nin başbakan adayı olması durumunda bazı muhalefet milletvekillerinden de destek alabileceği öngörülüyor.

Muhalefet partilerinden öne çıkanlar

Muhyiddin Yasin’in ardından başbakanlık koltuğunu doldurmak için muhalefet partilerinden öngörülen isimlerden ilki, Halkın Adaleti Partisi (PKR) Başkanı ve ana muhalefet lideri Enver İbrahim.

Mahathir Muhammed’in ilk başbakanlığı döneminde siyasete atılan ve bu dönemde Eğitim, Tarım, Maliye Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı gibi önemli görevler üstlenen 71 yaşındaki Enver, özellikle eğitim alanında yaptığı köklü reformlarla tanınıyor.

Enver, 1998’de Mahathir ile yaşadığı anlaşmazlıklar sonucu Başbakan Yardımcılığı görevinden alındıktan sonra reformcu bir çizgi benimsedi ve muhalefetin safına geçerek PKR’yi kurdu.

Hakkında çıkan yolsuzluk ve taciz suçlamalarıyla uzun süre gündem olan ve iki kez hapis cezası alan Enver, liberal ve yenilikçi görüşlerinden ötürü UMNO ve PAS gibi Malay milliyetçisi partilerin tepkisini çekiyor.

Halihazırda mecliste Enver’i destekleyen 88 milletvekili bulunurken, ana muhalefet liderinin bu süreçte meclis çoğunluğu elde edebilecek potansiyele sahip olduğu düşünülüyor.

Muhalefet koalisyonundaki Sabah Miras Partisinin (WARISAN) Başkanı Şafi Apdal da başbakan adaylığında ismi geçenler arasında bulunuyor.

Mahathir ve Necip’in başbakanlıklarında Yerel Kalkınma, Savunma, İç Ticaret ve Kültür Bakanlığı yapmış 63 yaşındaki tecrübeli siyasetçi Şafi’nin ilk kez, geçen yılki hükümet krizinde başbakanlık için adı geçti.

Başbakanlıktan 23 Şubat 2020’de istifasının ardından Mahathir, kendisinden sonra başbakanlık için Şafi’yi en uygun isim olarak gördüğünü açıklamıştı.

O günden itibaren tanınırlığı artan Şafi’nin, başbakan adayı olması durumunda muhalefet milletvekillerinin büyük çoğunluğunun yanı sıra Mahathir ve partisinin de desteğini alacağı düşünülüyor.

Bazı uzmanlar, aslen Sabah eyaletinden olması nedeniyle Şafi’nin başbakan olmasının, Malezya’nın doğu eyaletlerini kalkındıracağı ve ülkenin gelir dağılımındaki adaletsizliğe çözüm getirebileceği fikrini savunuyor.

Muhabir: Ömer Faruk Yıldız

KUALA LUMPUR (AA) – Malezya’da gelecek ay hükümet için yapılacak güven oylamasında Meclis çoğunluğu elde edemediği için bugün istifa mektubunu Malezya Kralı Sultan Abdullah Şah’a ileten Başbakan Muhyiddin Yasin’in istifası kabul edildi.

Kraliyet sarayı Istana Negara’dan yapılan açıklamada, Başbakan Muhyiddin’in istifa talebinin, Sultan Abdullah Şah tarafından kabul edildiği ve meclis çoğunluğu sağlayabilecek yeni başbakan adayı bulunana kadar Muhyiddin’in “geçici başbakan” olarak görev yapacağı bildirildi.

Açıklamada, Malezya Kralı’nın yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle erken seçimden yana olmadığı vurgulandı.

Başbakan Muhyiddin Yasin, iktidar koalisyonu üyesi Birleşik Malay Ulusal Örgütü (UMNO) partisinin iktidar koalisyonuna desteğini çekme açıklamasının ardından eylülde yapılacak güven oylaması için muhalefet partilerine “hükümete destek” çağrısı yapmıştı.

Muhalefet koalisyonu Umut İttifakı, dünkü yazılı açıklamasında Muhyiddin’in teklifini reddetmiş ve bunun üzerine Muhyiddin, Malezya Kralı’na istifasını sunacağını bildirmişti.

İstifa kararını müzakere etmek için Muhyiddin, bu sabah bakanlarıyla bir araya gelmiş ve toplantı sonrası Ulusal Kovid-19 Bağışıklığından Sorumlu Bakan Hayri Cemaleddin, kabinenin istifasını sunduğunu açıklamıştı.

Meclis çoğunluğunun desteğini kaybetmişti

Malezya Parlamentosunda 220 milletvekili bulunurken, iktidar olmak isteyen koalisyonun en az 111 milletvekilinin desteğini alması gerekiyor.

1 Mart 2020’de göreve geldiğinde 115 milletvekili tarafından desteklenen Muhyiddin, parlamentoda 38 milletvekili bulunan UMNO’nun desteğini çekmesiyle Meclis çoğunluğunu kaybetmişti.

Muhyiddin’in istifasının ardından Başbakan Yardımcısı İsmail Sabri Yakub, Dışişleri Bakanı Hişamuddin Hüseyin ve UMNO milletvekili Tengku Razali İsmail, Malezya Kralı’nın atayabileceği başbakan adayları arasında gösteriliyor.

İktidar koalisyonunda anlaşmazlıklar

23 Şubat 2020’de eski Başbakan Mahathir Muhammed’in istifasıyla sonuçlanan siyasi krizin ardından eski İçişleri Bakanı Muhyiddin Yasin, muhalefetteki UMNO ve Malezya İslam Partisinin (PAS) desteğiyle yeni koalisyon kurarak başbakanlığı devralmıştı.

Muhyiddin’in başbakan olduktan sonra UMNO üyesi milletvekillerine kabinede az görev vermesi, iktidar koalisyonunda zaman zaman anlaşmazlıklara yol açmıştı.

Bu yıl 29 Mart’ta düzenlenen UMNO Genel Kongresi’nde parti yönetimi, bir sonraki seçimlere kadar iktidar koalisyonunda kalmaya karar vermiş fakat seçimlerde Muhyiddin’i desteklemeyeceklerini ilan etmişti.

UMNO Genel Başkanı Zahid, 8 Temmuz’daki açıklamasında, Muhyiddin’in OHAL kararnamelerini kendi amaçları doğrultusunda kullandığını öne sürmüş ve UMNO’nun Muhyiddin’e desteğini çektiğini duyurmuştu.

Zahid’in açıklamasının ardından muhalefet partileri, Muhyiddin’in meclis çoğunluğunu kaybettiğini iddia etmiş ve Meclis’te güven oylaması çağrısında bulunmuştu.

Ömer Faruk Yıldız