Minyatür tavuk 'İspenç' yerli ırk olarak tescillenecek

Türkiye’nin, Denizli ve Gerze’den sonra üçüncü yerli tavuk ırkı olarak tescillenmesi plananlan “İspenç ırkı” için yapılan bilimsel çalışmalar tamamlandı.

Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü Doktor Öğretim Üyesi Demir Özdemir, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Tarım ve Orman Bakanlığınca ispenç tavuğunun yerli ırk olarak tescillenmesi amacıyla üç yıldan bu yana sürdürdükleri bilimsel çalışmaları tamamladıklarını söyledi.

Mersin’in Mut ilçesinde yer alan Dağpazarı Kilisesi’nin tavanlarında da ispenç tavuklarına ait figürlerin yer aldığını ifade eden Özdemir, yerli ırk olarak tescillenmesi için yurt içinde çeşitli çalıştaylar ve paneller düzenlediklerini belirtti.

Türkiye’nin uluslarası geçerliliği olan iki yerli tavuk ırkına sahip olduğunu hatırlatan Özdemir, “Avrupalılar küçücük bir bölgede 15-20 tane bize ait tavuk ırkı var diyebiliyorlar ancak Türkiye’de şu ana kadar tescil edilmiş iki tane ırk var.” diye konuştu.

“En fazla 1 ay içinde başvuru tamamlanır”

Özdemir, 12 ilde yaşamını sürdüren ispenç ırkı üzerinde bilimsel çalışmalarda bulunduklarını vurgulayarak, her bir tavukta yapılan 40’a yakın değer ölçümünü tanımladıklarını kaydetti.

İspenç ırkının köken olarak tespiti için laboratuvar ortamında DNA testleri yaptıklarını dile getiren Özdemir, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Hayvanların gerçekten bize has genetik yapısı mı var yoksa Avrupa’dan mı geliyor diye Belçika tavuk ırklarından da örnekler alarak karşılaştırdık. Henüz sonuçlanmayan laboratuvar araştırmasının ön raporu ırkın bize ait izole bir ırk olduğu yönündedir.

Tescil başvurusu yapabilmemiz ve bir ırka ‘özgün’ diyebilmemiz için diğer ırklardan farklılığını en az iki bilimsel çalışmayla ispatlamanız gerekiyor. Şu an bu elimizde mevcut ancak genetik çalışmanın sonucunu da eklemek ve elimizi daha da güçlendirerek bunu ispatlamak niyetindeyiz. Bu konuda en fazla 1 ay içinde başvuru tamamlanır diye düşünüyoruz. Amacımız Avrupa’ya bu ırk bizim demektir. “

İspenç ırkı

Halk arasında “cin tavuğu” olarak da bilinen ispenç ırkı, gül ibik şekli, yüzdeki tam sakal tüyleri, bol paça tüyleri gibi kendine has özellikleriyle, Avrupa’daki ırklarından kolayca ayırt edilebiliyor.

İspençler, vücut yapısının küçük ve gösterişli kısa bacak uzunluğunun yanı sıra diğer tavuklarda dört olan her bir ayak parmak sayısının beş olmasından dolayı yetiştiriciler arasında “minyatür tavuk” olarak da biliniyor.

Uzmanların yaptığı araştırmalar sonucunda, bakıcısına günlük 65 gram yem tüketimiyle maliyet ve yıllık 200 yumurta üretimiyle büyük avantaj sağlayan ortalama 700 gram ağırlığındaki ispençlerin, daha çok Marmara ve Ege bölgelerinde, beyaz, siyah, sarı karyağdı, siyah karyağdı ve al renklerinde, yaşamlarını sürdürdüklerine rastlandı.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Daha Fazla Haber

İSTANBUL (AA) – Dardanel İcra Kurulu Başkanı Mehmet Önen, rekor büyüme devam etse de ton balığı pazarının henüz Türkiye'de emekleme döneminde olduğunu belirterek, "2021 ve sonrası için hedefimiz, sadece markamızı değil, aynı zamanda ton balığı pazarını büyütmek. Ton balığı tüketimi dünyada ortalama 1 kilogram, Türkiye bu ortalamanın altında kalıyor. Bizim de hedefimiz, ülkemizdeki ton balığı tüketimini en az 5 katına çıkarmak ve 1 kilogram seviyesine çekmek." ifadelerini kullandı.

Dardanel'den yapılan açıklamaya göre, Türkiye'yi ton balığıyla tanıştıran ilk marka Dardanel, kişi başı yıllık tüketimi 1 kilograma çıkarmak için harekete geçti. 2015'ten bu yana yaklaşık her yıl yüzde 40 büyüyen pazarda bu yıl rekor yaşandı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Mehmet Önen, rekor büyüme devam etse de ton balığı pazarının henüz Türkiye'de emekleme döneminde olduğunu belirtti.

Türkiye'de kişi başı yıllık 25 kilogram tavuk, 15 kilogram kırmızı et ve 5 kilogram balık tüketildiğini bildiren Önen, "Ton balığı tüketimi ise henüz kişi başı yıllık 200 gram seviyesinde. Bu rakamla Amerika, Avrupa ve Orta Doğu'nun çok gerisindeyiz. Marketten alınabilecek en doğal ve saf protein kaynağı ton balığının ülkemizde tüketiminin artırılması için üretimden yatırıma ve pazarlamaya seferberlik ilan ettik." ifadelerini kullandı.

– "Hedefimiz tüketimi 5 kat artırmak"

Nielsen raporlarına göre, bugün Türkiye'de üretilen toplam ton balığı pazarının yüzde 80'inin Dardanel fabrikalarında üretildiğini aktaran Önen, "Bunların yüzde 60'ı ise Dardanel markasıyla raflarda yerini alıyor. Bu rakamlarla en yakın rakibimizin bile yaklaşık 5,5 katı pazar payına sahibiz. Öte yandan, 2021 ve sonrası için hedefimiz, sadece markamızı değil, aynı zamanda ton balığı pazarını büyütmek. Ton balığı tüketimi dünyada ortalama 1 kilogram, Türkiye bu ortalamanın altında kalıyor. Bizim de hedefimiz, ülkemizdeki ton balığı tüketimini en az 5 katına çıkarmak ve 1 kilogram seviyesine çekmek." değerlendirmesinde bulundu.

– "Ton balığının çiftliği yok"

Mehmet Önen, sağlıklı, doğal ve bağışıklığa katkı sunan ton balığının tüketimini artırmayı sadece Dardanel'in ticari başarısı olarak görmediklerini, aynı zamanda toplum sağlığına ve sağlıklı beslenme trendlerine öncülük eden bir sanayi kuruluşu olmayı bir görev olarak değerlendirdiklerini belirterek, şunları aktardı:

"Pandemi müşteri tercihlerini ve alışkanlıklarını büyük ölçüde değiştirdi. Sürdürülebilirlik kavramı şirketlerin, hijyen ise bireylerin hayatının ayrılmaz parçası oldu. Sağlıklı beslenme alışkanlığı pandemiden önce hayatımıza girdi; sonrasında da devam edecek. Ton balığı ise markette bulunabilecek en saf protein olarak karşımıza çıkıyor. Ton balığı yakalandığı anda, gemilerde eksi 18 derecede donduruluyor. Konserve ton balığı, sterilizasyon teknolojisinin yardımıyla hiçbir katkı malzemesi olmadan 3 yıl raf ömrüne sahip olabiliyor."

Ton balığı çiftliğinin bulunmadığını da bildiren Önen, "Ton balığı konservesinin bu denli doğal ve sağlıklı olmasının da nedeni budur. Çiftlik balığında doğal balıktan alınabilecek Omega-3, amino asit ve kompleks minerallerin bulunmadığını hatırlatmakta fayda var. Bu konuda doğru bilinen bir yanlışı düzeltmek gerekiyor. Kalp ve beyin sağlığına gerçekten fayda sağlanması için doğal balık tüketilmeli." tavsiyesinde bulundu.

– "2021 satış hedefimiz 1,4 milyar TL"

Konserve ton balığı pazarının 2021'de bu yıldan da iyi geçeceği öngörüsünü paylaşan Önen, Dardanel olarak her yıl, pazara paralel şekilde yüzde 40 büyüdüklerini, bu yılı da 1 milyar TL'nin üzerinde bir satış ile tamamladıklarını ve 2021’de 1,4 milyar TL’lik satış beklediklerini aktardı.

Bu ivmede, ihracattaki büyümenin önemine değinen Önen, satışlarının yüzde 30'unun ihracattan geldiğini ve bugün 33'üne direkt Dardanel markasıyla olmak üzere 35 ayrı ülkeye ihracat yaptıklarını bildirdi.

Bu yıl ihracat taleplerine yetişemediklerini belirten Önen, "Stoklarımızda önceliği iç pazara verdik, ihracatın yaklaşık yüzde 90'ını tamamlayabildik. 2021'in sonunda devreye alacağımız yeni fabrikamızla birlikte üretimi artıracağız. Böylece stoklarımız yükselen ihracatı da daha rahat karşılayacak. Aynı zamanda bu bölgelerin kültürüne ve farklı yemek yeme alışkanlığına göre pazarlama yapmayı sürdüreceğiz." ifadelerini kullandı.

– "Çanakkale'de ürettiğimiz ton balığını Yunanistan'da satacağız"

Şirketi kesinlikle satmayı düşünmedikleri gibi, yabancı ortaklıklara da sıcak bakmadıklarını ve bunun aile anayasasına da birinci madde olarak eklendiğini aktaran Önen, şunları kaydetti:

"Aksine çok iddialı hedeflerimiz var. Yunanistan'da dondurulmuş deniz ürünleri üreten bir marka ile görüşme halindeyiz. Bunun için Yunanistan'da bir şirket kurduk. Görüşmeler yıl sonunda tamamlanacak. Bu satın alma gerçekleştiği takdirde 150 milyon avro pazar büyüklüğündeki Yunanistan'a girmiş ve daha geniş bir Avrupa coğrafyasına yayılmış olacağız. Çanakkale'de ürettiğimiz ton balığını Yunanistan'da satacağız.

Bu ve benzeri satın almalar, devreye girecek yeni yatırımlar ve artan ihracat gücüyle Dardanel, Türkiye'nin en büyük gıda markalarından biri olarak ilerlerken, aynı zamanda bir dünya markasına dönüştü. Şu anda pazarın lideri İtalyan bir firma. İkinci ve üçüncü sırada ise Tayland ve İspanya'dan firmalar var. 5 yıl içinde hedefimiz, Tayland ve İspanya'daki markaları geride bırakarak dünyada ilk 3 firmadan biri olmak. Bir Türk şirketi olarak dünyada böyle bir başarı elde etmek bizim en büyük motivasyonumuz."

– "2 bin çalışanımızın 1.500'ünü kadınlar oluşturuyor"

Dardanel İcra Kurulu Başkanı Önen, kadın istihdamının önemine ilişkin de, "Türkiye'de sanayici olmak, özellikle gıda üretiminde 36 yılı geride bırakmak kolay değil. Bu süreçte bizim diğer büyük motivasyonumuz oluşturduğumuz istihdam. Ton balığı üretimi, kadın emeği yoğun bir sektör. 2 bin çalışanımızın 1.500'ünü kadınlar oluşturuyor. Tüm dünyada olduğu gibi, Dardanel ürünlerini de kadın emekçilerimiz elleriyle temizliyor ve hazırlıyor. Çanakkale gibi sanayisi gelişmekte olan bir bölgede binlerce kadına istihdam sağlamak, asgari ücretin üzerinde bir gelir yaratmak, böylece hanelerine dokunmak, bizim en büyük mutluluğumuz. Büyüyeceksek de bunu kadın istihdamını artırarak yapacağız 2021 yılında yeni fabrikamızı devreye almamız ile birlikte ek 1.000 kişilik kadın istihdamı yaratacağız." ifadelerini kullandı.

Dardanel'in kurucusu Niyazi Önen'in 15 yıl önce Londra'da görüp çok beğendiği ve Türkiye'ye getirdiği bir sandviç işinin de bulunduğunu aktaran Önen, "Başta 'tutmaz' denilen iş, bugün 400 milyon lira ciroya ulaştı. Satışlarımızın yüzde 50'si benzin istasyonlarından geliyor. 300 çalışanımız günde ortalama 150 bin sandviç üretiyor. Sadece 15 yıl içinde bu alanda da kalitemizle pazar lideri olmayı başardık." değerlendirmesinde bulundu.

ANKARA (AA) – Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, kasımda fiyat artışında domatesi yüzde 25,18 ile kabak, yüzde 24,35 ile karnabahar izledi.

Kasımda fiyatı en çok artış gösteren diğer ürünler, yüzde 18,95 ile tavuk eti, yüzde 18,28 ile dolmalık biber, yüzde 17,75 ile yumurta, yüzde 14,9 ile erkek için kaban, yüzde 13,59 ile patlıcan, yüzde 12,59 ile çocuk için kazak, yüzde 10,55 ile dizel otomobil ve yüzde 9,32 ile hazır sütlü tatlılar oldu.

Geçen ay en fazla fiyat düşüşü ise yüzde 14,68 ile limonda gerçekleşti. Bunu yüzde 9,75 ile muz, yüzde 6,64 ile beyaz lahana, yüzde 6,11 ile yurt içi hafta sonu turları, yüzde 4,18 ile havuç, yüzde 3,98 ile nar, yüzde 3,17 ile mandalina, yüzde 2,39 ile maydanoz izledi.