Ahmet Tevfik İleri

“Memleket Sevdalısı Bir Eğitimci, Ahmet Tevfik İleri”

İSTANBUL (AA) – Demokrat Parti'de 1950-60 yılları arasında Samsun milletvekilliği yapan eski bakanlardan merhum Ahmet Tevfik İleri için "Memleket Sevdalısı Bir Eğitimci, Ahmet Tevfik İleri" adlı etkinlik düzenlendi.

Birlik Vakfı'nın Çemberlitaş'taki merkezinde düzenlenen programın moderatörlüğünü eski TBMM Başkanı İsmail Kahraman yaptı.

Programda konuşan İlim Yayma Cemiyeti Genel Başkanı Yusuf Tülün, Tevfik İleri'nin eğitim ile dini barıştıran bir adam olduğunu söyledi.

Tülün, şöyle konuştu:

"Tevfik İleri, marifin(eğitimin) dinle barıştırılması, milletin ruh ve beden bütünlüğünün sağlanması için atılan adımın yasal zemine kavuşturulmasını mümkün kılan adamdır. O adımın etkisi 60-70 sene sonra meyvesini verdi. Kritik zamanda önüne çıkan fırsatı haktan yana kullandı ve kazandı. Merhum Menderes’in de Tevfik İleri’nin oluşturdukları imkan, Anadolu insanının teşkilatlanmasıyla tıpkı Akif’in ifade ettiği gibi hem marifet hem fazilet sahibi insanlar yetiştirecek bir eğitim kurumun hayat bulmasını ve bu modelin yayılmasını sağladı. Bu çift yönlü ihtiyaca cevap verebilecek eğitim programı merhum Celalettin Ökten tarafından hazırlandı. Müfredatın uygulanacağı eğitim kurumuna ise İmam Hatip Okulu adı verildi. 17 Ekim 1951 tarihinde yasal zemine kavuştu."

Eski TBMM Başkanı İsmail Kahraman ise Ahmet Tevfik İleri'nin Rize Hemşinli olduğunu hatırlatarak, İleri'nin kendisini ‘Hemşinli Tevfik’ diye tanıttığını söyledi.

Kahraman, Tevfik İleri’nin muhteşem bir insan olduğunu ve genç nesle yeterince anlatılmadığı için hayıflandığını belirtti.

Tevfik İleri’nin Yassıada yargılamalarında müebbet hapse mahkum ettiklerini anlatan Kahraman, İleri’nin kilo kaybederek hastalandığını ve hapishanedeyken vefat ettiğini söyledi.

“Edebiyatın Yan Etkileri: Tevfik Fikret” konulu söyleşi

İSTANBUL (AA) – 10. İstanbul Uluslararası Edebiyat Festivali (İTEF) kapsamında gerçekleştirilen "Radyo Günleri – Edebiyatın Yan Etkileri: Tevfik Fikret" konulu söyleşide şairin bilinmeyen yönleri ele alındı.

Ahmet Hamdi Tanpınar Edebiyat Müze Kütüphanesi'nde, radyo programı formatından gerçekleşen etkinlikte, spiker-sunucu Gönül Ak, şair Tevfik Fikret'i bilinmeyen yönleriyle anlattı.

Aşiyan Müzesi'nin desteğiyle Tevfik Fikret'e dair replika eserlerin dekor olarak kullanıldığı program, edebiyat meraklıları tarafından ilgiyle izlendi.

Spiker sunucu Ak, program öncesinde AA muhabirine yaptığı açıklamada, "Tamamen edebiyat, salt bir edebiyat programı bu, hiçbir siyasi bakış yok. O dönemi bütün gerçekliğiyle vermekten yanayız." ifadesini kullandı.

Dönemin kıyafet, müzik ve dekorlarıyla, anlatılan edebiyatçıların zamanını yaşatmaya çalıştıklarını belirten Ak, "Buraya gelen insanlar bir saatliğine bu zamandan çıkıp eski zamana geçiş yapıyorlar böyle bir kurgumuz var." diye konuştu.

– "Çok kıymetli edebiyatçılarımız gözardı ediliyor"

Gönül Ak, programın amacına ilişkin ise şunları söyledi:

"Edebiyat hep akademik yönden ve sıkıcı bir dille aktarılıyor. Oysa ki halk bundan çok memnun değil. Çok kıymetli edebiyatçılarımız gözardı ediliyor. Biz de istedik ki böyle bir program vasıtasıyla bunları gün ışığına çıkaralım ve bilinmeyen yönlerini aktaralım. Daha bilinir ve tanınır hale gelsinler ve eserleri okunsun."

Tevfik Fikret'in evlilik hayatı, oğlu Haluk ile dönemin yöneticileriyle ve şair arkadaşlarıyla ilişkisine dair bilinmeyen yönleri anekdotlarla aktardıklarını kaydeden Ak, "Radyo Günleri"ne, Ahmet Hamdi Tanpınar, Sait Faik Abasıyanık, Halit Ziya Uşaklıgil, Hüseyin Rahmi Gürpınar ve Orhan Veli Kanık'ın da anlatıldığı programlarla devam edeceklerini sözlerine ekledi.

İTEF etkinlikleri kapsamında, 12 Mayıs'a kadar İstanbul’un her iki yakasında farklı mekanlarda söyleşiler, etkinlikler, atölyeler, konserler ve edebiyat partileri düzenleniyor.