BMGK

BMGK, Libya'da silah ambargosuna uyulmasını ve paralı askerlerin çekilmesini talep eden kararı kabul etti

NEW YORK (AA) – Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), Libya’daki BM Destek Misyonu’nun (UNSMIL) görev süresini 15 Eylül 2021’e kadar uzatma kararı aldı.

ABD’nin itirazı ve talebi doğrultusunda BM Libya Destek Misyonu’nun görevini ikiye bölme, siyasi süreci ve uluslararı müzakereleri yürütecek bir özel temsilci ile UNSMIL’in günlük faaliyetlerini yürütecek ayrı bir koordinatör atanması kararı alan konsey, Libya’da ateşkes çağrısında da bulundu.

Rusya ve Çin’in çekimser kaldığı kararda, BM üyesi tüm ülkelerden Libya’ya uygulanan silah ambargosuna uymaları ve ülkedeki yabancı paralı askerlerin çekilmesi talep edildi.

Öte yandan diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre, eski BM Libya Özel Temsilcisi Gassan Selame’nin istifasının ardından yaklaşık 6 aydır boş olan bu göreve getirilmesi düşünülenler arasında Bulgar diplomat BM Orta Doğu Barış Süreci Özel Koordinatörü Nickolay Mladenov’un ismi de geçiyor.

Eski Gana Dışişleri Bakanı Hanna Serwaa Tetteh’nin de bu pozisyon için isminin hala masada olduğu belirtiliyor.

Lübnanlı eski temsilci Selame’nin Haziran 2017’de geldiği görevinden Mart 2020’de ”sağlık nedenleri” yüzünden istifasının ardından BM’de, Libya diplomasisini yürütecek isim hala belirlenemedi.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in söz konusu göreve kısa süre içinde birini ataması bekleniyor.

Libya, 2011’de devrik lider Muammer Kaddafi’nin öldürülmesinden bu yana devam eden iç savaş nedeniyle meşruiyet krizine sahne oluyor.

Uluslararası tanınırlığa sahip Libya hükümeti birlikleri ile ülkenin doğusundaki gayrimeşru silahlı güçlerin lideri Halife Hafter arasında çatışmalar yaşanıyor.

Mısır'dan sonra Sudan da “Hedasi Barajı” meselesini BMGK'ye taşıyor

HARTUM (AA) – Sudan, bölge ülkeleri arasında siyasi krize yol açan Etiyopya'daki Hedasi Barajı konusunu Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ne (BMGK) taşıma niyetinde olduğunu açıkladı.

Sudan Sulama ve Su Kaynakları Bakanı Yasir Abbas, Dışişleri Bakanlığındaki konferans salonunda basın mensuplarına yaptığı açıklamada, ülkesinin, Mısır ve Etiyopya gibi baraj konusundaki tavrını netleştirmek ve üç tarafın da haklarını gözeten adil ve dengeli çözüm için önerilerini sunmak üzere BMGK'ye başvuracağını belirtti.

BMGK'ye başvuru hakları bulunduğunu ifade eden Abbas, "Hedasi Barajı meselesini çözmenin en etkili yolunun müzakereler olduğunun farkındayız. Devletlerin BMGK ya da Afrika Birliği'ne başvurma hakkını tanıyoruz." diye konuştu.

Etiyopya'dan 3'lü müzakereleri yeniden başlatma daveti aldıklarını dile getiren Abbas, Addis Ababa tarafına, müzakere masasına dönmenin askıdaki sorunları çözmek için siyasi irade gerektirdiği yönündeki tutumlarını ilettiklerini söyledi.

Teknik konularda varılan yüzde 95'lik mutabakat sonrası uzlaşılamayan 3 yasal madde için başbakanların devreye girmesi gerektiğini aktaran Sudanlı Bakan, ülkesinin sunduğu taslak anlaşmanın, barajın doldurulmasından önce üçlü bir anlaşma imzalanması şartıyla 3 ülke arasındaki uzlaşı için bir temel oluşturduğunu kaydetti.

Etiyopya, pazartesi günü, ortak anlaşma olmasa da temmuzda doldurmaya başlayacağı tartışmalı Hedasi Barajı'nın yüzde 74'ünü bitirdiğini duyurmuştu.

– Gerilim tırmanıyor

Etiyopya'nın, Nil Nehri'nin iki kolundan Mavi Nil'in yatağını değiştirerek Hedasi Barajı'nın inşasına başlamasıyla bölge ülkeleri arasında nehir sularının kullanımı konusunda anlaşmazlık çıkmıştı.

Üç ülke arasında yıllardır süren ve nihai çözüme ulaşılamayan müzakerelerden geçen hafta da sonuç alınamamıştı.

Mısır, müzakerelerin tıkanmasının ardından hafta sonu Birlemiş Milletler Güvenlik Konseyinden "soruna adil çözüm bulunması" için müdahalede bulunmasını istemişti.

Elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 90'ını hidroelektrik santrallerinden sağlayan Etiyopya, Afrika'nın en büyüğü olacak Hedasi Barajı ile yetersiz enerji üretimini gidermeyi amaçlıyor.

ABD, İran'a silah ambargosunun uzatılması için BMGK'ye tasarı sundu

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER (AA) – ABD, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyine (BMGK) İran'a yönelik uluslararası silah ambargosunun yenilenmesini öngören bir karar tasarısı sundu.

BM Güvenlik Konseyinin 13 yıldır İran'a uyguladığı silah ambargosu 2015'te imzalanan nükleer anlaşma kapsamında ekim ayında sona eriyor.

Uluslararası yaptırımların yenilenmesini isteyen ABD, BM Güvenlik Konseyine sunduğu yeni karar tasarısında, İran'a silah ve ilgili materyallerin satışı, tedariki ve transferinin yasaklanmasını talep ediyor.

Tasarıda, ülkelere, İran'a giden gemilerde yasaklı malzemeler olduğuna dair makul gerekçeler bulunduğu sürece, denetleme çağrısı da yapılıyor.

Rusya ve Çin ise İran'a yönelik yaptırımların yenilenmesine karşı çıkıyor.

BMGK'de bir tasarının kabul edilmesi için 15 üyeden en az 9'unun lehte oy vermesi ve daimi üyeler ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa'dan herhangi birinin veto yetkisini kullanmaması gerekiyor.

ABD'nin İran Özel Temsilcisi Brian Hook, BMGK, ekim ayında sona erecek İran'a yönelik uluslararası silah ambargosunu yenilemezse, nükleer anlaşmada yer alan ihlal durumunda ABD'nin yaptırımlarının yeniden devreye sokulması mekanizmasını hayata geçirmekle tehdit etmişti.

Hook, ''ABD, diplomasi yoluyla baskı yapacak ve silah ambargosunun uzatılması için destek arayacak. Biz bir tasarı hazırladık ve BM Güvenlik Konseyinde kabul edilmesini umuyoruz. Rusya ve Çin 'Evet' oylarıyla İran'a mezhep savaşları için silah satmak yerine Orta Doğu'daki istikrardan daha fazla kazanç elde edebilir. Amerikan diplomasisi bir veto ile engellenirse ABD, silah ambargosunu başka yollarla yenileme hakkını saklı tutacak.'' ifadelerini kullanmıştı.

Hook, nükleer anlaşmayı destekleyen 2231 sayılı BM Güvenlik Konseyinin İran'a yönelik birçok BM yaptırımını kaldırdığını ancak yaptırımların tekrar uygulanmasına imkan tanıyan yasal bir mekanizma (snapback) da yarattığını hatırlatarak, İran'ın anlaşmayı 10 yıl içinde ihlal etmesi durumunda yaptırımların yeniden uygulanması mekanizmasının hayata geçirilebileceğini ve bunun için BM Güvenlik Konseyine ihtiyaç olmadığını savunmuştu.

Ancak Rusya, ABD'nin İran ile yapılan nükleer anlaşmadan çekildiğini ve anlaşmaya taraf olmayan bir ülkenin yaptırımların yeniden devreye sokulmasına olanak veren yasal mekanizmayı hayata geçiremeyeceğini savunuyor.

BMGK'deki “Afrika koltuğu” için kıyasıya yarış

İSTANBUL (AA) – Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinde (BMGK) Afrika'ya ayrılan geçici koltukta oturmak isteyen Kenya ve Cibuti, destek bulabilmek için kıyasıya bir mücadele sergiliyor.

Afrika Birliğinin Kenya'yı desteklemesine rağmen tüm ülkeler arasında bir mutabakat sağlanamaması üzerine Fransızca konuşulan Cibuti ve İngilizce konuşulan Kenya, 2 yıl boyunca kalacakları koltuk için karşı karşıya geldi.

Dünyanın diğer birçok bölgesinin kendi adayını sunması nedeniyle seçimler formaliteye dönüşürken, Afrika koltuğu dünyadaki pek çok ülkenin de içerisinde bulunduğu bir diplomatik yarış halini aldı.

Kenya Devlet Başkanı Uhuru Kenyatta, bugün yapılacak seçimler öncesinde, Afrika Birliğinin desteklediği adayın kendileri olduğu mesajını vererek, "Kenya için bir oy, küresel barış için bir oydur. Kenya için bir oy, küresel dayanışma için bir oydur." dedi.

Cibuti Cumhurbaşkanı İsmail Ömer Gulle, seçim öncesinde sosyal medya hesaplarında yayımladığı mesajında, ülkesinin bölgedeki barış ve huzura önemli katkılarda bulunduğunu belirterek, BMGK'deki koltuğa seçilmeyi hak ettikleri değerlendirmesinde bulundu.

Rusya ve Çin gibi ülkelerin yanı sıra İslam İşbirliği Teşkilatı ve Fransızca konuşan bazı ülkelerin Cibuti'yi destekleyeceği, Afrika ve Avrupa'daki pek çok ülkenin de Kenya'ya oy vereceği tahmin ediliyor.

BM'nin temel karar alma organı olan 15 üyeli Güvenlik Konseyinin 10 geçici üyesinden 5'i her yıl gizli oyla yenileniyor.

Güvenlik Konseyinin 5 daimi üyesi ise ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa'dan oluşuyor.