Suriye Konulu Garantörler Toplantısı

Suriye konulu 13. Garantörler Toplantısı'nın ardından

NUR SULTAN (AA) – Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Suriye Özel Temsilcisi Alexander Lavrentiev, ABD'nin Suriye'deki varlığının yasa dışı olduğunu belirterek, "Biz her zaman ABD'yi ve Suriye topraklarında yasa dışı asker bulunduran Avrupa ülkelerini egemen ülkenin topraklarını terk etmeye çağırıyoruz." dedi.

Lavrentiev, Kazakistan'ın başkenti Nur Sultan'da düzenlenen 13. Garantörler Toplantısı'nın ardından yaptığı basın toplantısında, Suriye krizinin çözülmesinde Astana formatının etkili mekanizma olarak kalmaya devam ettiğini söyledi.

Irak ile Lübnan'ın Astana sürecine gözlemci olarak katılmasıyla görüşmelerin yeni boyut kazandığını belirten Lavrentiev, Astana formatı çerçevesindeki iş birliğinin, terörle mücadelenin başarılı olduğunu kanıtladığını dile getirdi.

Lavrentiev, İdlib bölgesinde çok sayıda radikal grup üyelerinin bulunduğuna dikkati çekerek, "İdlib'de terörle mücadele devam edecek." ifadesini kullandı.

– "Onların kendi milli çıkarlarını izlediğini anlıyoruz"

ABD'nin Suriye'deki varlığının yasa dışı olduğu değerlendirmesinde bulunan Lavrentiev, şunları söyledi:

"Biz her zaman ABD'yi ve Suriye topraklarında yasa dışı asker bulunduran Avrupa ülkelerini egemen ülkenin topraklarını terk etmeye çağırıyoruz. Onlar varlığını DEAŞ ve diğer terör örgütleriyle mücadele etmeyi gerekçe olarak gösteriyor ancak onların kendi milli çıkarlarını izlediğini anlıyoruz."

Lavrentiev, ABD Başkanı Donald Trump'ın ABD askerlerinin Suriye'den çıkarılacağı açıklamasının aksine asker sayısının arttığını sözlerine ekledi.

– "Anlaşmazlıkların giderilmesini sağlayacağından umutluyuz"

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Ali Asgar Hacı da toplantının ardından düzenlediği basın toplantısında, görüşmelerin başarılı geçtiğini vurguladı.

Irak ile Lübnan'ın yeni gözlemci olarak görüşmelere katılmasıyla Astana sürecinde, Suriye'nin komşu ülke sayısının genişlediğini ifade eden Hacı, "Suriye'nin tüm komşu ülkelerinin Astana sürecinde bulunmasının, sorunun çözülmesi ve anlaşmazlıkların giderilmesini sağlayacağından umutluyuz." diye konuştu.

Suriye rejiminin Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Beşşar Caferi, düzenlediği basın toplantısında, Anayasa Komitesinin oluşturulması sürecinde ilerleme kaydedildiğinin altını çizerek, "Birleşmiş Milletler Suriye Özel Temsilcisi'nin Şam ziyaretinden sonra Suriye ile Pedersen arasında anlaşma sağlanmıştı. Pedersen'in bu anlaşmayı diğer taraflara iletmesi gerekti. O, bu görevi yaptı mı veya yapıyor mu yakında öğreneceğiz." ifadelerini kullandı.

Caferi ayrıca Astana sürecini desteklediklerini ve bu süreci ilerletmek niyetinde olduklarını kaydetti.

Suriye konulu 13. Garantörler Toplantısı sona erdi

ANKARA (AA) – Türkiye, Rusya ve İran, Kazakistan'ın başkenti Nur Sultan'da düzenlenen 13. Garantörler Toplantısı'nda, İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesinde sivil kayıpları önlemek ve garantörlerin askeri personelinin güvenliğini sağlamak için somut önlemler almak konusunda uzlaştı.

Toplantının ikinci gününde taraflar, nihai bildiri üzerinde uzlaşmak için ikili ve üçlü toplantılar düzenledi.

Kazakistan Dışişleri Bakan Yardımcısı Roman Vasilenko, Türkiye, Rusya, İran, rejim ve muhalefet heyetinin bir araya geldiği ana oturumda kapanış bildirisini okudu.

Bildiride, tarafların Suriye'nin toprak bütünlüğü, bağımsızlığı ve egemenliğine bağlılıkları vurgulanarak, ülkede DEAŞ, Nusra Cephesi ve Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyinin terör listesindeki bağlantılı kişilerle mücadeleye devam edileceğinin altı çizildi.

Bu bağlamda Golan Tepeleri'nin işgalini reddeden taraflar, BM Güvenlik Konseyinin 497 sayılı kararı başta olmak üzere, ilgili tüm uluslararası kararlara saygı duyulması gerektiğini vurguladı.

– BM gözetimindeki siyasi geçiş sürecine bağlılık vurgusu yapıldı

Bildiride, Suriye'nin kuzeydoğusundaki duruma da değinilerek, bölgedeki güvenlik ve istikrarın ancak Suriye'nin egemenliği ve toprak bütünlüğüne saygı duyularak sağlanabileceğine işaret edildi.

Komşu ülkelerin ulusal güvenliğini hedef alan ayrılıkçı gündemlere karşı ortak duruş sergileneceği ifade edilen sonuç bildirisinde, Suriye ihtilafına askeri çözüm bulunamayacağına dikkat çekildi. Ayrıca BM gözetimindeki siyasi geçiş sürecine bağlılık vurgusu yapıldı.

Suriye'deki halka ön şart olmadan, insani yardım ulaştırılması gerektiği belirtilen bildiride, uluslararası camiaya, özellikle de BM'ye Suriye'ye yardımları artırma çağrısında bulunuldu.

– İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi'ndeki durum

"(Garantör ülkeler) İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi'ndeki durumu detaylıca ele aldı ve başta 17 Eylül 2018'deki mutabakat olmak üzere İdlib ile ilgili tüm anlaşmaların uygulanması yoluyla, sahada sükunetin sağlanması gerektiğinin altını çizdi." ifadesine yer verilen bildiride, bu bölgedeki Heyet Tahrir Şam varlığı, DEAŞ/Nusra Cephesi ve bunlarla bağlantılı terörist kişi ve gruplarla ortak mücadeleye devam edileceği mesajı verildi.

Ortak bildiride, sivil kayıplardan duyulan üzüntüye vurgu yapılarak, "Mevcut anlaşmalar ve uluslararası hukuk çerçevesinde sivil nüfusun korunması, garantörlerin İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi içi ve dışında konuşlu askeri personelinin güvenliğinin sağlanması için somut önlemler alınmasına karar verildi." ifadeleri kullanıldı.

– Anayasa Komitesi

Türkiye, Rusya ve İran'ın ortak bildirisinde, garantör ülke temsilcilerinin BM Suriye Özel Temsilcisi Geir O. Pedersen ile detaylı görüşmeler yaptığı belirtilerek, "Garantör ülke temsilcileri, Anayasa Komitesinin oluşumu ve prosedür kurallarında sona gelinmesinden duydukları memnuniyeti dile getirerek, komitenin mümkün olan en kısa sürede toplanmasını kolaylaştırmak için hazır olduklarını bildirdi." değerlendirmesi yapıldı.

– Alıkonulanların serbest bırakılması

Bildiride, tarafların 31 Temmuz'da alıkonulanlardan bir grubun serbest bırakılmasından duydukları memnuniyet vurgulanırken, Astana formatı kapsamında işletilen ilgili çalışma grubunun faaliyetine devam edeceği ifadesi yer aldı.

Lübnan ve Irak'ın yeni gözlemci ülkeler olarak toplantılarda hazır bulunmasının görüşmelere yapacağı olumlu katkıya da değinilen bildiride, gelecek garantörler toplantısının ekimde Nur Sultan'da düzenleneceği ilan edildi.

Cenevre'deki Suriye konulu istişare toplantısı başladı

CENEVRE (AA) – Birleşmiş Milletler (BM) Suriye Özel Temsilcisi Geir O. Pedersen, Mısır, Fransa, Almanya, Ürdün, Suudi Arabistan, İngiltere ve ABD'den üst düzey diplomatlarla Suriye konulu istişare toplantısında bir araya geldi.

8 Ocak'ta göreve başlayan Pedersen'ın, BM tarafından "küçük grup" olarak adlandırılan ülkelerle ilk toplantısı BM Cenevre Ofisi'nde TSİ 12.30'da başladı.

İstişare toplantısında ABD'yi Suriye Özel Temsilcisi James Jeffrey, Mısır'ı Dışişleri Bakan Yardımcısı Yasser Elwy, Fransa'yı Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un Suriye özel temsilcisi François Senemaud, Almanya'yı Suriye Özel Temsilcisi Robert Rohde, Ürdün'ü Suriye Özel Temsilcisi Harun Hasan, Suudi Arabistan'ı Körfez İlişkileri Bakanı Tamer El Sabhan ve İngiltere'yi Suriye Özel Temsilcisi Martin Longden temsil ediyor.

Toplantıda Pedersen'in önceliğini, geçen yılın aralık ayından bu yana ilerleme kaydedilmeyen Cenevre sürecini canlandırmak ve taraflar arasındaki güveni artırmak oluşturuyor.

Suriye'de siyasi çözüm sürecinin ele alınıcağı toplantıda ayrıca Anayasa Komitesi'nin kurulması öncelikle amaçlanıyor.

Jeffrey, toplantı girişinde Türkiye'deki temaslarına ilişkin bir soru üzerine, "Olumlu ve verimli geçti." dedi.

Pedersen'ın "küçük grup" ile yapacağı resmi toplantının ardından taraflar arasında ikili görüşmelere geçilecek.

– Pedersen Astana garantörleriyle de buluşacak

Cenevre sürecinde küçük grupla en son toplantıyı dönemin BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura, 14 Eylül 2018'de gerçekleştirmişti.

Pedersen, salı günü BM Güvenlik Konseyini (BMGK) Suriye'deki son gelişmelere ilişkin bilgilendirmişti. Astana garantörleri Türkiye, Rusya ve İran'dan yetkililerle mayıs ayında Cenevre'de de görüşeceklerini ve Suriye'de uluslararası iş birliğine ihtiyaç duyulduğunu belirten Pedersen, ''Yeniden canlandırılmış geniş tabanlı bir uluslararası iş birliği görmek istiyorum ve Cenevre'yi destekleyecek ortak bir forum oluşturulmalı.'' ifadesini kullanmıştı.

Suriye konulu 12. garantörler toplantısı sona erdi

ANKARA (AA) – Türkiye, Rusya ve İran, Kazakistan'ın başkenti Nur Sultan'da düzenlenen 12. garantörler toplantısında, ABD'nin işgal altındaki Golan Tepeleri üzerindeki İsrail egemenliğini tanıma kararını kınadı.

Toplantının 2. gününde taraflar nihai bildiri üzerinde uzlaşmak için ikili ve üçlü toplantılar düzenledi.

Kazakistan Dışişleri Bakan Yardımcısı Muhtar Tleuberdi, Türkiye, Rusya, İran, rejim ve muhalefet heyetinin bir araya geldiği ana oturumda kapanış bildirisini okudu.

Bildiride tarafların Suriye'nin toprak bütünlüğü, bağımsızlığı ve egemenliğine bağlılıkları vurgulanarak, bu ilkelere evrensel olarak saygı duyulması gerektiği, kim tarafından, ne tür eylemlerle olduğu fark etmeksizin bu ilkelerin baltalanmaması gerektiğinin altı çizildi.

Ortak bildiride, "Bu bağlamda (Garantör ülkeler) ABD yönetiminin işgal altında bulunan Golan Tepeleri'nde İsrail'in işgalini tanıyarak, uluslararası hukuku, özellikle Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) 497 sayılı kararını vahim biçimde ihlal eden ve Ortadoğu'da barış ve güvenliği tehdit eden kararını şiddetle kınadı." ifadesi kullanıldı.

Komşu ülkelerin ulusal güvenliğini hedef alan ayrılıkçı gündemlere karşı ortak duruş sergileneceği ifade edilen bildiride, Suriye'nin kuzeydoğusundaki durumla ilgili istişarelere devam edileceği, bu anlamda bölgedeki güvenlik ve istikrarın ancak Suriye'nin egemenliği ve toprak bütünlüğüne saygı duyularak sağlanabileceği vurgulandı.

– İdlib'de koordineli devriyeler sürecek

Nihai bildiride, ülkede DEAŞ, Nusra Cephesi, Heyet Tahrir Şam ve BMGK'nin terör listesindeki kişilerle mücadeleye devam edileceğinin altı çizildi.

Bildiride, tarafların İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi'ndeki durumu detaylı olarak ele aldığı, 17 Eylül 2018 tarihli Soçi mutabakatının tümüyle uygulanması gerektiğinde mutabık kaldığı belirtilerek, koordineli devriyelere ve Türkiye-Rusya-İran Ortak Koordinasyon Merkezi'nin görevine atıfta bulundu.

Sonuç bildirisinde ayrıca Suriye ihtilafına askeri çözüm bulunamayacağına dikkat çekilerek, BM gözetimindeki siyasi geçiş sürecine bağlılığa vurgu yapıldı.

– Anayasa Komitesi için istişareler Cenevre'de olacak

BM Suriye Özel Temsilcisi Geir O. Pedersen ile üçlü görüşmeler yapıldığının aktarıldığı bildiride, Anayasa Komitesi kurma çalışmalarını hızlandırma, bu konudaki gelecek istişare toplantılarını Cenevre'de yapma kararı alındığı belirtildi.

– Lübnan ve Irak gözlemci olarak davet edilecek

Bildiride ayrıca tarafların Astana formatına yeni gözlemci ülkeler eklemeyi de değerlendirdiği ve Suriye'nin komşuları olan Irak ve Lübnan'ın davet edilmesinde mutabık kaldığı kaydedildi.

Bildiride, Kasım 2018, Şubat ve Nisan 2019'da çatışan tarafların alıkoydukları kişilerden bazılarının karşılıklı olarak serbest bırakılması konusuna da değinilerek, ilgili çalışma grubunun bu minvalde çabalarını sürdüreceği ifade edildi.

Suriye'deki halka ön şart olmadan insani yardım ulaştırılması gerektiğine işaret eden bildiride, uluslararası camiaya, özellikle de BM'ye Suriye'ye yardımları artırma çağrısı yapıldı.

Bildiride ayrıca garantör ülkeler Astana formatı için yaptığı girişim ve başarılı çalışmalar nedeniyle Kazakistan eski Cumhurbaşkanı Nur Sultan Nazarbayev'e teşekkürlerini iletti.

Bir sonraki toplantının temmuzda Nur Sultan'da yapılacağı duyuruldu.