TÜPRAŞ

Fortune 500 Türkiye'nin lideri yine TÜPRAŞ oldu

İSTANBUL (AA) – Türkiye Petrol Rafinerileri AŞ (TÜPRAŞ), Türkiye'nin en büyük 500 şirketinin belirlendiği Fortune 500'de, 89,6 milyar TL net satış geliriyle birinci oldu.

Fortune Dergisi Yayın Yönetmeni Şule Laleli, Fortune 500 Türkiye Editörü Ersan Taylan Çıplak, CRIF Türkiye Analitik Birim Müdürü Yavuz Arsoy ve CRIF Türkiye Analitik Birim Danışmanı Selen Yıldırım’ın katılımıyla düzenlenen online basın toplantısı ile Türkiye’nin en büyük 500 şirketinin listelendiği "Fortune 500 Türkiye Araştırması"nın 2019 sonuçları açıklandı.

Bu yıl 13’üncüsü açıklanan, finansal kurumlar ve holding dışındaki tüm sektörleri kapsayan Fortune 500 Türkiye listesinin ilk sırasında yine TÜPRAŞ yer aldı. 89,6 milyar TL net satış geliriyle Fortune 500 Türkiye zirvesindeki yerini koruyan TÜPRAŞ’ın, Fortune 500’de yer alan şirketlerin toplam net satış gelirlerinden aldığı pay ise yaklaşık yüzde 5 oldu.

Listeye ikinci sırada giren Enerji Piyasaları İşletme AŞ (EPİAŞ) 87,9 milyar TL net satış geliri elde ederken, 62.8 milyon TL faiz, amortisman ve vergi öncesi karı ile (FAVÖK) kar sıralamasında ise 316’ncı oldu.

Türk Hava Yolları (THY), 75 milyar 118 milyon lira net satış geliriyle üçüncü sırada yer alırken, 2009 yılından bu yana aralıksız sürdürdüğü ihracat şampiyonluğunu bu yıl da kimseye kaptırmadı.

Petrol Ofisi’nin 53 milyar 663 milyon lira net satış geliriyle dördüncü sırada yer aldığı Fortune 500 Türkiye listesinde, Opet, 46 milyar 381 milyon lira net satış geliriyle beşinci oldu.

40 binin üzerinde çalışanı ve 8 bin 640 mağazasıyla Türkiye’nin dört bir yanında faaliyet gösteren BİM, 6. sıradan girdiği listede net satışlarını yüzde 24,4 artırarak 40,2 milyar TL’ye çıkardı.

Ford Otomotiv, 39,2 milyar TL net satış geliriyle Fortune 500 Türkiye listesinde 7’nci sırada yer alırken, Ahlatçı Kuyumculuk, listeye 34,7 milyar TL net satış geliriyle 8’inci sırada, Arçelik, 31,9 milyar TL ile 9’uncu sırada, RC Rönesans İnşaat ise 28,7 milyar TL net satış geliriyle 10’uncu sırada girdi.

527,6 milyar TL satış gelirine sahip olan Fortune 500’ün ilk 10’unda ağırlıklı olarak petrol ve enerji sektöründe faaliyet gösteren şirketler yer aldı.

Fortune 500 Türkiye 2020 listesinde yer alan şirketlerin net satışları 2019 yılında bir önceki yıla göre yüzde 14,9 artarak 1,8 trilyon TL’ye yükseldi. 2018 yılında net satışların bir önceki yıla göre yüzde 31,8 arttığı göz önüne alındığında geçen yıl satışlardaki artışın hız kestiği görüldü.

– İhracat TL bazında arttı, dolar bazında düştü

Fortune 500 Türkiye şirketlerinin toplam ihracatı 2019 yılında bir önceki yıla göre TL bazında yüzde 14,6 artarak 515,8 milyar liraya çıktı. İhracat dolar bazında ise bir önceki yıla göre yüzde 2,7 daralarak 90.9 milyar dolara geriledi. Fortune 500 Türkiye’de yer alan şirketlerin net satışlarının yüzde 72’sini iç satışlardan oluşurken, ihracatın payı yüzde 28 oldu.

Fortune 500 Türkiye ihracat listesinde ilk 5’te sırasıyla; THY, Ford Otomotiv, Arçelik, RC Rönesans ve Türkiye Petrol Rafineleri yer aldı.

– Faizler düştü, net karda yüzde 44,5 artış

Fortune 500 Türkiye 2020 listesinde yer alan şirketlerin net satış gelirleri geçen yıl, bir önceki yıla göre hız keserken, kardaki artış dikkati çekti.

Fortune 500 Türkiye şirketlerinde 402’si kar açıklarken, 98’i zarar açıkladı. Geçen yılki listede zarar açıklayan şirket sayısının 119 olduğu göz önüne alındığında, bu yıl zarar açıklayan şirket sayısının gerilemesi daha net görüldü.

Fortune 500 Türkiye 2020 listesindeki şirketlerin toplam net karı geçen seneye göre yüzde 44,5 artarak 78,1 milyar TL’ye çıktı. Esas faaliyet kar marjı ve diğer gelir/gider dengesinin 2019 yılında bir önceki yıla oranla daraldığı görüldü.

Finansman giderlerinde gerçekleşen yüzde 22,72 azalma ile net kar marjında artış olduğu görüldü. Döviz kurlarının görece istikrarlı olduğu geçen yıl Fortune 500 Türkiye şirketlerinin net kar artışının ana nedeni ise geçen yıl faizlerde yaşanan hızlı düşüş oldu.

Fortune 500 Türkiye şirketlerinin net satış karlılığı 2018 yılında yüzde 3,40 iken, 2019 yılında yüzde 4,28 seviyesine yükseldi. 2018 yılında yüzde 10,07 olan özkaynak karlılığı ise 2019 yılında yüzde 11,73’e çıktı.

Fortune 500 listesindeki şirketlerin sağladığı toplam istihdam sayısı 2018'de 1 milyon 150 bin iken bu sayı 2019'da 1 milyon 240 bine yükseldi.

Listedeki şirketlerin Türkiye'deki toplam istihdam içindeki payı 2018'de yüzde 3,9 iken bu oran 2019'da yüzde 4,43'e yükseldi. Fortune 500 Türkiye listesinde RC Rönesans İnşaat Taahhüt, 54 bin 106 çalışanı ile istihdamda ilk sırada yer aldı.

BİM Birleşik Mağazalar, 51 bin 765 çalışanıyla ikinci sırada yer alırken, 43 bin çalışanı ile PTT, Fortune 500 Türkiye listesinde en fazla istihdam sağlayan üçüncü şirket oldu.

– 1 milyar TL’nin üzerinde net satış geliri şirket sayısı 323’e çıktı

Fortune 500 Türkiye listesindeki şirketlerin 3'te 2'sinin satış geliri 1 milyar TL’nin üzerinde olduğu görüldü.

Fortune 500 Türkiye listesine giren 323 şirketin net satış geliri 1 milyar TL sınırını aştı. Bu sayı geçen yıl 279’du. Net satış gelirleri 10 milyar TL’nin üzerinde olan şirket sayısı ise geçen yıl 29 iken bu yıl 33’e çıktı.

Fortune 500 Türkiye 2020 listesinde 500’üncü yani en sonda yer alan şirketin net satışları 577,6 milyon olarak gerçekleşti. Fortune 500 Türkiye araştırmasının açıklandığı 2008 yılından itibaren bakıldığında listeye giriş çıtasının her yıl yükseldiği görülüyor.

Türkiye’de 1 milyar liranın ya da 10 milyar liranın üzerinde net satış gelirine sahip şirket sayısı artsa da Türk şirketlerini küresel rakipleri ile kıyaslandığında geride kaldığı görüldü. Fortune 500 Türkiye’nin toplam net satışları 321,8 milyar TL olurken Fortune ABD listesinin ilk sırasında bulunan Walmart’ın net satışları ise bu yıl açıklanan verilere göre, 523,9 milyar dolara ulaştı.

Fortune 500 Türkiye şirketlerinin tamamı, Fortune 500 ABD listesine geçen yıllarda olduğu gibi yine ikinci sıradan girebiliyor.

Fortune 500 Türkiye listesinde yer alan Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin sayısı ise 2008 yılında 124, 2009 yılında 129 olurken, bu yılki listede yer alan 500 şirketten 98’i Borsa İstanbul şirketlerinden olduğu görüldü.

– "Halka açık şirket sayısı düşüyor"

Fortune Türkiye Genel Yayın Yönetmeni Şule Laleli, araştırma sonuçlarının açıklandığı toplantıda yaptığı konuşmada, Fortune 500 Türkiye 2020 listesini oluşturmak için çalışmalara ocak ayında başladıklarını belirterek, veri akışının devam etmesi sebebiyle son dakikaya kadar çalışmayı tamamlamak için gayret gösterdiklerini söyledi.

Türkiye’de yıllardır yoğun çalışmalar yapılsa da büyük şirketlerin halka arz ilgisinin artmadığı aksine gerilediğini dile getiren Laleli, "Bu durum, Fortune 500 Türkiye listesinde yer alan Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin sayısında da net olarak görülüyor. Fortune 500 Türkiye listesinin ilk açıklandığı 2008 yılında 124, 2009 yılında ise 129 şirket borsa şirketi iken, bu yılki listede yer alan 500 şirketten 98’i borsa şirketlerinden." ifadelerini kullandı.

Laleli, Fortune 500 Türkiye listesinde yer alan şirketlerin Türkiye'nin GSYH’nın yüzde 42,6'sını oluşturduğuna değinerek, bu oranın artarak devam etmesini temenni etti.

Kendileriyle verilerini paylaşan şirketlere teşekkür eden Laleli, listenin geleceği görmesi açısından piyasaya rehberlik ettiğini belirtti.

TÜRASAŞ'ın sermayesi 3 milyar lira olacak

ANKARA (AA) – Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketinin (TÜRASAŞ) tescil tarihinden itibaren bir ay içinde, tüzel kişilikleri sona eren TÜVASAŞ, TÜLOMSAŞ ve TÜDEMSAŞ’ın devir ve hesap kapanış (açılış) işlemleri tamamlanacak.

Konuya ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı, Resmi Gazete’de yayımlanarak, yürürlüğe girdi.

Buna göre, karar ile yürürlüğe konulan Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketinin (TÜRASAŞ) tescil tarihinden itibaren bir ay içinde, tüzel kişilikleri sona eren TÜVASAŞ, TÜLOMSAŞ ve TÜDEMSAŞ’ın devir ve hesap kapanış (açılış) işlemleri tamamlanacak. Kapanış (açılış) envanterleri ve bilançolan düzenlenecek ve kapanış bilançoları TCDD ve TÜRASAŞ Yönetim Kuruluna, açılış bilançosu ise TÜRASAŞ Yönetim Kuruluna sunulacak.

TÜVASAŞ, TÜLOMSAŞ ve TÜDEMSAŞ’a ait olup TCDD hesaplarında yer alan ve karar uyarınca TÜRASAŞ’a devredilecek olan 1 milyar 727 milyon 80 bin 116,85 lira sermaye, TÜRASAŞ’ın tesciliyle TCDD sermayesinden tenzil edilecek.

TÜRASAŞ’ın kuruluş ve örgütlenmesine ilişkin giderler, tescil tarihinden itibaren talep edilmek üzere, TÜRASAŞ’ın nam ve hesabına borç kaydedilerek TCDD tarafından ödenecek.

Merkezi Ankara olan TÜRASAŞ’ın, 3 milyar liralık sermayesinin tamamı devlete ait olacak.

TÜRASAŞ, raylı sistem araçlarının yerli ve milli şekilde üretimi ve tasarımıyla kritik bileşenlerindeki yerlilik oranının artırılması esas olmak üzere yerli sanayinin Ar-Ge, tasarım ve üretim kabiliyetlerinin geliştirilmesi, her türlü raylı sistem araçlarının ve alt bileşenlerinin imalatı ile bakım ve onarımının yapılması ve yaptırılması amacıyla faaliyetlerini yürütecek.

Yönetim Kurulu ve genel müdürlükten oluşan TÜRASAŞ’ın, genel müdürü, yönetim kurulunun başkanı olacak. Yönetim Kurulu, genel müdürün daveti üzerine ayda iki defadan az olmamak üzere toplanacak.

Tüpraş'tan hibrit lokomotif yatırımı

KOCAELİ (AA) – Tüpraş'ın demir yolu taşımacılığındaki iştiraki Körfez Ulaştırma, EURODUAL tipteki 7 hibrit lokomotif için İsviçreli demir yolu araçları üreticisi Stadler ile anlaşmaya vardı.

Tüpraş'tan yapılan yazılı açıklamaya göre, Türkiye'nin en büyük sanayi kuruluşu Tüpraş'ın demir yolu taşımacılığındaki iştiraki Körfez Ulaştırma, İsviçreli demir yolu araçları üreticisi Stadler ile EURODUAL tipteki 7 adet Co'Co' hibrit lokomotif ve 8 yıllık yedek parça ve tam servis bakımı için anlaşma imzaladı.

Stadler'in Türkiye'deki ilk iş birliği olan bu anlaşma çerçevesinde, lokomotiflerin 2021'de teslim edilmesi planlanıyor.

Körfez Ulaştırma, bu iş birliğiyle bugüne kadarki en geniş kapsamlı lokomotif alımını gerçekleştirmiş olacak.

Güçlü çekiş gücüne ihtiyaç duyulan yüksek eğimli hatlarda hem 25 kV AC elektrikli hem de dizel çalışma modlarını bir araya getirerek yük taşımacılığı hizmetlerinde kullanılacak lokomotifler, aynı zamanda Türkiye'nin "ilk" hibrit lokomotifleri olacak.

2 bin tona kadar akaryakıt yüklü vagonlarını çekmek için kullanılacak yeni EURODUAL tipteki lokomotifler, Körfez Ulaştırma'nın operasyonel verimliliğini de artıracak.

EURODUAL, 2,8 MW dizel-elektrik ve 6,15 MW elektrik-katener gücü ile 6 aksı ve son teknoloji ürünü sürüş kontrol sistemi sayesinde 500 kilonewtona (kN) varan olağanüstü bir çekiş gücü sağlayabiliyor.

Körfez Ulaştırma ile imzalanan anlaşmayla Stadler Valencia tarafından geliştirilen ve üretilen yeni nesil Co'Co' lokomotiflerin toplam satış miktarı 74 adede ulaşmış oldu.

Körfez Ulaştırma, 2 yıl önce aldığı yük taşımacılığı lisansıyla TCDD'nin ana hatlarında demir yolu taşımacılığına başlayan, Türkiye'nin "ilk" özel demir yolu işletmecisi konumunda bulunuyor.

– "Demir yolu yük taşımacılığı pazarındaki payımızı artırmak için kaynaklarımızı hızla büyütüyoruz"

Açıklamada görüşlerine yer verilen Körfez Ulaştırma Genel Müdürü Tufan Başarır, demir yolu sektörünün en itibarlı oyuncularından Stadler ile anlaşma imzalamaktan duydukları memnuniyeti dile getirerek, "Demir yolu yük taşımacılığı pazarındaki payımızı artırmak için kaynaklarımızı hızla büyütüyoruz. Stadler ile yaptığımız bu anlaşma, bir özel sektör demir yolu şirketi için Türkiye'ye ilk lokomotif ithalatı anlamına geliyor. Güçlü EURODUAL lokomotiflerin filomuza dahil olması, demir yolu operasyonlarımıza destek verecek ve rekabette güçlü bir şekilde öne çıkmamıza yardımcı olacak." ifadelerini kullandı.

Stadler Valencia Genel Müdürü Inigo Parra ise projenin önemine işaret ederek, "EURODUAL lokomotiflerin pazarını Türkiye'ye taşımış olmaktan gurur duyuyoruz ve müşterimizin bize duyduğu güvene müteşekkiriz. Bu anlaşma, demir yolu işletmecilerine birçok ekonomik ve çevresel fayda sağlayan yeni lokomotif ailesinin geliştirilmesine yönelik taahhüdümüzü daha da güçlendiriyor." değerlendirmesinde bulundu.

TÜPRAŞ'tan ilk yarıda 495 milyon lira net kar

KOCAELİ (AA) – Türkiye Petrol Rafinerileri AŞ'nin (TÜPRAŞ), ilk altı aylık net karı 495 milyon lira oldu.

TÜPRAŞ Kurumsal İletişim Müdürlüğünden yapılan açıklamada, kurumun, operasyonlarını etkin finansal risk yönetimi ve güçlü bilançosunun devamlılığıyla destekleyerek, Türkiye'nin akaryakıt ihtiyacının karşılanmasındaki sorumluluğunu 2019'un ilk yarısında da başarıyla gerçekleştirdiği belirtildi.

Tüpraş İzmit Rafinerisi Fuel Oil Dönüşüm Tesisi'nde 26 Şubat 2019'da başlatılan planlı bakım ve iyileştirme amaçlı duruşun, planlanan bitiş süresinden 14 gün önce 13 Mayıs 2019'da tamamlandığı ve ünitelerin emniyetli bir şekilde tam kapasiteyle üretime başladığı aktarılan açıklamada, bu dönemdeki kapsamlı ve uzun süreli bakım çalışmalarına rağmen 2019 yılının ikinci çeyreğinde üretim miktarının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 11 artarak, 6,9 milyon ton olarak gerçekleştiği kaydedildi.

– "İlk altı ayda 14,4 milyon ton satış miktarına ulaşıldı"

Açıklamada, 2019 yılının ikinci çeyreğinde Tüpraş’ın yurt içi satış miktarı 5,5 milyon ton olurken, toplam satış miktarının 7,1 milyon tona ulaştığı, altı aylık dönemde toplam satış miktarının ise 14,4 milyon ton olarak gerçekleştiği ifade edildi.

Nisan ayına 69,2 dolar/varil seviyesinden başlayan ham petrol fiyatının, nisan ve mayıs aylarında yukarı yönlü bir trend izlediği belirtilen açıklamada, küresel ekonomideki yavaşlama endişesi ile ikinci çeyrekte yüzde 4,4 düşüş kaydederek, yılın ilk yarısını 66,2 dolar/varil seviyesinde tamamladığı bilgisi verildi.

Ürün marjlarının zayıf seyretmesi ve daralan ağır-hafif ham petrol fiyat makasının etkisiyle ikinci çeyrekte rafinaj karlılığının olumsuz yönde etkilendiği aktarılan açıklamada, söz konusu dönemde Akdeniz rafineri marjının, 2018 yılına göre yüzde 61 gerileyerek 1,7 dolar/varil olduğu, Tüpraş'ın net rafineri marjının ise 2,8 dolar/varil olarak gerçekleştiği bildirildi.

– İkinci çeyrek satış hasılatı 24 milyar lira

"2019 yılı ikinci çeyrek satış hasılatı kur etkisiyle yüzde 19 artarak 24 milyar lira, 6 aylık dönemde ise 44,7 milyar lira oldu." denilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Vergi sonrası kar ise zayıf seyreden rafinaj karlılığı ve artan finansman maliyetlerinin etkisiyle, geçen yıla göre yüzde 15 azalarak 870 milyon lira düzeyinde gerçekleşti. İlk altı aylık net kar 495 milyon lira oldu. Yılın ilk yarısında, rafinaj için toplam 70 milyon dolar yatırım harcaması yapan Tüpraş, artan küresel rekabet gücüyle, operasyonel ve finansal hedeflerini gerçekleştirmeye, hissedarları, iş ortakları ve ülkemiz için katma değer oluşturmaya devam edecek."