TSPB araştırma raporları standartlarını belirledi

İSTANBUL (AA) – Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB), payları Borsa İstanbul’da işlem gören şirket ve sektörlere yönelik olarak hazırlanan araştırma ve analist raporlarının usul, esas ve içeriklerine yönelik yeni ilkeler yayımladı.

TSPB'den yapılan açıklamaya göre, Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği, yatırım kuruluşlarının araştırma raporlarına ilişkin standartları belirlemek için bir yönerge yayımladı. Yayımlanan Araştırma ve Analist Raporları İlkeleri Yönergesi, Sermaye Piyasası Kurulu’nun ilgili faaliyet izni çerçevesinde Birlik üyelerince payları Borsa İstanbul AŞ Pay Piyasasında işlem gören şirketlerin incelenmesine (araştırma kapsamına alınmasına) yönelik olarak hazırlanacak araştırma ve analist raporlarını kapsıyor.

Kurumların hazırladığı halka arz fiyat tespit raporları, halka arz fiyat tespit raporuna ilişkin analist ve değerlendirme raporları, güncelleme ve ziyaret raporları, kâr (beklenti/gerçekleşme/analiz) raporları, periyodik bültenler, çeşitli adlar altında yayımlanan diğer raporlar ile teknik analiz paylaşımları bu düzenlemenin kapsamında olmayacak.

– “Yatırımcının korunması ve bilgilendirilmesini öncelikli olarak görüyoruz”

Açıklamada görüşlerine yer verilen TSPB Yönetim Kurulu Başkanı Tevfik Eraslan, Türkiye ekonomisinin sürdürülebilir büyümesi, kaynakların gelecek ve teknoloji odaklı, verimli alanlara yönlenmesi için sermaye piyasalarını geliştirmenin şart olduğunu belirterek, sermaye piyasalarını geliştirmenin yolunun ise yatırımcı sayısını artırmaktan geçtiğini bildirdi.

Son yıllarda yatırımcıların sermaye piyasası ürünlerine olan ilgisinin artmasının sermaye piyasaları açısından tarihi fırsatlar yarattığına dikkati çeken Eraslan, şunları kaydetti:

“Artan yatırımcı ilgisinin önümüzdeki dönemde devam etmesi, sektörümüz açısından çok önemli. Bu ilgiyi hem yatırımcıların hem de ülkemizin kazanacağı sermaye piyasası ürünlerine yönlendirebilmemiz durumunda orta vadede arzuladığımız büyüklük ve derinliği sağlayabiliriz. Bunun için de öncelikle yatırımcı haklarını ön planda tutan, koruyan ve güvence altına alan güçlü bir yatırım ortamı oluşturmalıyız. Bu noktada da tüm sermaye piyasası aktörlerine önemli sorumluluk ve görevler düşüyor. Bugüne kadar olduğu gibi gelecekte de bu sorumluluğumuzun bilinciyle hareket ederek toplumu, tasarruf sahiplerini sermaye piyasası kurumları, araçları ve bu araçlara sağlıklı, doğru yatırım yapabilmeleri konusunda bilgilendirmenin yanında, etkin sermaye piyasası kültürü oluşturmamız lazım.”

TSPB olarak yatırımcının korunması ve bilgilendirilmesini her zaman öncelikli olarak gördüklerini ifade eden Eraslan, Araştırma ve Analist Raporları İlkeleri Yönergesi’nin de bu anlayışla tüm üyelerin katılımı ile güncel gelişmeler dikkate alınarak oluşturulduğunu aktardı.

Eraslan, “Yatırımcının korunması ve bilgilendirilmesi konusunda tüm sermaye piyasası kurum ve kuruluşlarımızın farkındalığının yüksek olması ve aynı hedef için çalışıyor olması geleceğe ümitle bakmamızı sağlıyor. Bu farkındalığın bir yansıması olan Araştırma ve Analist Raporları İlkeleri Yönergesi, sektörümüzde bir standart oluşmasına ciddi katkı sağlayacaktır.” ifadelerini kullandı.

– Kuruluşlar, rapor politikalarını ve prosedürlerini internet sitelerinde açıklayacak

TSPB tarafından yayımlanan Araştırma ve Analist Raporları İlkeleri Yönergesi, TSPB üyelerinin araştırma raporlarına ilişkin yazılı politikalarını ve prosedürlerini 30 Nisan 2021 tarihine kadar oluşturup, kendi internet sitesinde kamuoyuyla paylaşması zorunluluğunu getiriyor.

Araştırma ve Analist Raporları İlkeleri Yönergesi ile TSPB üyelerinin, müşterilerinin araştırma raporlarına eşit bir şekilde erişimine imkân sağlayacak tedbirleri alması ve bu amaçla düzenlediği raporları kendi internet sitesinde yayımlaması koşulunu getiriliyor.

Yönergeye göre, yatırım kuruluşlarının, içeriğinden, dağıtımına, kamuyu bilgilendirmelerine kadar tüm süreçleri içeren araştırma ve analist raporlarına yönelik yazılı politikalar ve prosedürlerini belirlemeleri ve bunların da analistlerinin sahip oldukları gerçek görüşlerini yansıtan objektif ve güvenilir araştırmayı ve buna uygun şekilde rapor hazırlanmasını destekliyor. Bu Yönerge hükümlerine uymayan yatırım kuruluşları ise TSPB Disiplin Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde değerlendirilecek.

Araştırma ve Analist Raporları İlkeleri Yönergesi, raporlama ve değerleme yaklaşımları ile ilgili uygulama esaslarının belirlenmesinde Uluslararası Değerleme Standartları dikkate alınıyor. Yönergeye göre aksi belirtilmedikçe raporun hazırlanmasından araştırma uzmanı ve/veya araştırma analisti sorumlu olacak.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Daha Fazla Haber

İSTANBUL (AA) – Birlikten yapılan açıklamaya göre, yerli yatırımcıların sermaye piyasalarına artan ilgisi, işlem hacimlerini rekor seviyelere taşıdı. TSPB tarafından açıklanan aracı kurumların 2021 yılı ilk çeyrek verileri, hisse senedi piyasasında tüm zamanların en yüksek işlem hacminin gerçekleştiğini ortaya koydu.

TSPB’nin aracı kurumlardan derlediği verilere göre, 2021 yılının ilk çeyreğinde hisse senedi işlem hacmi, geçen yılın ilk çeyreğine göre yaklaşık 2,5 kat artarak 5,2 trilyon liraya çıktı.

TSPB verileri, bu yılın ilk çeyreğinde sabit getirili menkul kıymet ve opsiyon haricinde tüm piyasalarda işlem hacimlerinin geçen yılın aynı dönemine kıyasla arttığını da ortaya koydu.

İşlem hacminin yüzde 74’ünü yerli yatırımcılar gerçekleştirdi

TSPB verileri, hisse senedi işlem hacminde bu yılın ilk çeyreğinde tüm zamanların en yüksek hacmine ulaşılmasında en büyük etkenin yerli yatırımcıların gerçekleştirdiği işlemler olduğunu gösterdi.

2020 yılı ilk çeyreğinde 1,4 trilyon lira olan yerli yatırımcıların hisse senedi işlem hacimleri, yüzde 145 artarak bu yılın ilk çeyreğinde 3,8 trilyon liraya çıktı.

Diğer yandan yılın ilk çeyreğinde yabancı yatırımcıların gerçekleştirdiği pay piyasası işlem hacmi, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 157 artarak 1,4 milyar liraya ulaştı.

Yaşanan artışa rağmen bu yılın ilk çeyreği itibarıyla, işlem hacminin yüzde 74’ü yerli yatırımcılar, yüzde 26’sı ise yabancı yatırımcılar tarafından gerçekleştirildi.

İnternetin payı yüzde 58’e çıktı

TSPB tarafından aracı kurumlardan derlenen verilere göre, aracı kurumların şube ve irtibat bürosu sayıları artsa da salgın nedeniyle yaşanan kapanmaların ve internet kanalına artan ilgi nedeniyle hisse senedi toplam işlem hacminde en yüksek payı internet üzerinden gerçekleştirilen işlemler aldı.

Geçen yılın ilk çeyreğinde hisse senedi toplam işlem hacminde yüzde 50 olan internet işlemlerinin payı, bu yılın ilk çeyreği itibarıyla 8 puan artarak yüzde 58’e çıktı. Kurumların işlemlerinde doğrudan piyasa erişimi kanalının payı ise 2021 yılının ilk çeyreğinde yüzde 13 oldu.

Veriler, son yıllarda finansal piyasalarda iş modellerinin teknolojik gelişmelere paralel olarak önemli bir değişimin yaşandığına işaret ediyor.

2021 ilk çeyrek verilerine göre, emir iletiminin doğrudan yapıldığı kanallar olan internet ve doğrudan piyasa erişimi kanallarının hisse senedi işlemlerindeki toplam payı 2021 yılının ilk çeyreğinde yüzde 71’e çıktı.

Kredili işlemlerde hızlı artış

Aracı kurumların müşterilerine kullandırdığı kredi bakiyesi, artan yatırımcı ilgisiyle 2020 yılının ikinci çeyreğinden itibaren hızla büyüdü.

TSPB verilerine göre, Mart 2020’de 2,6 milyar lira olan yatırımcıların kullandığı kredi hacmi, yüzde 200 artarak, Mart 2021 sonu itibarıyla 7,9 milyar liraya çıktı. Veriler, kredi kullanan yatırımcı sayısının ise aynı dönemde hisse senedi yatırımcı sayılarındaki artışa paralel olarak yüzde 143 artarak 29 bin kişiye çıktığını gösterdi.

Aracı kurumların gelirlerinde artış yılın ilk çeyreğinde de sürdü

TSPB tarafından derlenen veriler, yatırım kuruluşlarının gelirlerinde son yıllarda yaşanan artışın 2021 yılının ilk çeyreğinde de devam ettiğini gösterdi. Verilere göre, yatırım kuruluşlarının toplam gelirleri, 2021 yılının ilk çeyreğinde önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 111 artarak 3,3 milyar liraya çıktı.

Toplam gelirlerin büyümesinde, işlem hacimlerindeki artışa bağlı olarak hızla büyüyen aracılık gelirleri etkili oldu. Aracılık gelirlerinde en yüksek paya sahip olan hisse gelirleri ise 2021 yılının ilk çeyreğinde önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 132 artarak brüt aracılık gelirlerinin yüzde 74’ünü oluşturdu.

Aracılık gelirlerindeki artışa paralel artan faaliyet gelirlerinin etkisiyle aracı kurumlar, 2021 yılının ilk çeyreğinde 1,9 milyar lira kâr elde etti.

Şube ve çalışan sayısı arttı

Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği verilerine göre, bu yılın ilk çeyreği itibarıyla Türkiye’de faaliyet gösteren aracı kurum sayısı 61 oldu.

Merkez dışında irtibat birimine sahip olan 40 kurumun, şube ve irtibat bürolarının sayısında artış sürdü. Geçen yılın mart sonu itibarıyla 271 olan aracı kurum şube sayısı, 2021 yılı mart sonunda 289’a çıkarken, aynı dönem itibarıyla 68 olan irtibat bürosu sayısı ise 110’a çıktı.

2021 mart sonunda toplam çalışan sayısı bir önceki yılın aynı dönemine göre 861 kişi artarak, 5 bin 896 oldu.

Muhabir: Elif Ferhan Yeşilyurt

İSTANBUL (AA) – Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) Başkanı Dr. Alp Keler, sermaye piyasalarında önemli değişiklikler öngören yasa tasarısına ilişkin AA muhabirine yaptığı açıklamada, sermaye piyasalarının değişime ihtiyacı olduğunu ifade ederek, yeni değişikliklerle “Borçlanma Aracı Sahipleri Kurulu” müessesesinin oluşturulacağını bildirdi.

Özellikle temerrüt ve yeniden yapılandırma söz konusu olduğunda mutabakat sağlanabilmesinin kolaylaşacağını belirten Keler, “Borçlanma aracında hüküm ve şart değişirse karşılıklı görüşülerek anlaşma imkanı oluşabilecek. Aslında bu yatırımcılar tarafından uzun zamandır beklenen gelişmeydi.” dedi.

“Aracı kurumlar da artık projeleri fonlamada aracı olabilecek”

Alp Keler, teminat yönetim sözleşmesi ve teminat yöneticileri konusunda da önemli gelişmelerin mevcut olduğunu söyledi.

Aracı kurumların bundan sonra teminatlı tahvil ihraç edebileceklerine işaret eden Keler, mevcut durumda bazı ihraçlarda rehin temin edilebildiğini ancak rehinle birlikte yatırımcı ile hak sahipleri arasındaki bağlantının tam kurulamadığını anlattı. Keler, yeni düzenlemeyle bunun görece daha da iyileştirileceğini kaydetti.

Teminatlı tahvil ihracının yeni düzenleme ile daha hızlı tahsil imkanı sağlayacağını aktaran Keler, getiri açısından bakıldığında ise bu varlıkların teminat miktarıyla getirilerinin ters orantılı olduğuna dikkati çekti.

Kitle fonlama platformlarının düzenlenen bir başka alan olduğunu belirten Keler, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Otoriteler, genelde borç verme ve sermaye üzerine olan kısımları düzenliyorlar. Yeni modelde daha önce paya dayalı olan model düzenlenmişti, şimdi borçlanmaya dayalı olan modelde Sermaye Piyasası Kurulu’na (SPK) düzenlenme yetkisi verildi. Yeni yasa ile aracı kurumlar, proje finansmanı kredisi verebilme yetkisi elde edecek. Bu alanda yatırım bankaları ve kuvvetli aracı kurumlar ön planda. Aracı kurumlarımızın uzun vadeli menkul kıymetleştirme alanında gelişmeler var. Proje finansmanı kurabiliyorlar ve kredi verebiliyorlar. Aracı kurumlar da artık projeleri fonlamada aracı olabilecekler.”

Keler, sermaye piyasaları ile ilgili yasa tasarısının sermaye piyasalarının gelişimi ve derinleşmesinde önemli rol oynayacağını vurguladı.

“Birleşme ve bölünmelere adil fiyat getiriliyor”

TSPB Başkanı Keler, önemli nitelikte işlemler maddesi ile birleşme, bölünme, tür değiştirme ve imtiyaz maddelerinde sadeleşmeye gidildiğini bildirdi.

Ayrılma haklarından kimin yararlanacağı konusunun önceki düzenlemede yeteri kadar belirli olmadığını ifade eden Keler, daha önce kıstas olarak kullanılan son 30 gün işlem fiyatı yerine yeni düzenlemeyle “adil fiyat” kavramının getirileceğini söyledi. Keler, adil fiyata SPK’nın karar vereceğini, ayrıca adil fiyatın, bu yöndeki kararların kamuya açıklandığı tarihte sahip olunan paylar için kullanılacağını aktardı.

Yatırım fonları ile ilgili tüzel kişiliklerde gayrimenkul girişim sermayesi fonlarının tapu ve ticari sicil gibi işlemlerinde bazı aksamalar yaşandığına dikkati çeken Keler, bu durumun da tasarıda ele alındığını söyledi.

Keler, gündemlerinde 50-60 maddenin daha bulunduğunu, onları da dönem dönem istişare ederek gündeme getireceklerini bildirdi.

“Halka arz açısından 2020 önemli”

Alp Keler, son dönemde sermaye piyasalarında işlem yapanların sayısında ciddi artış kaydedildiğini vurguladı.

Hisse senetlerine olan ilgide, faiz oranlarının düşmesi ile yatırımcıların alternatif arayışının önemli rol oynadığını belirten Keler, Türkiye’de halka açık şirket sayısının hala 400 civarında bulunduğunu, bu rakamın Güney Kore’de 2 bin 200, Hindistan’da 5 bin 500 olduğunu söyledi.

Keler, Türkiye’de de bu sayının zamanla artacağını ifade ederek, “2019, halka arz açısından yavaş bir yıldı ama bu yıl şirket değerlendirmelerine baktığımızda bu konuda piyasalarımızın fırsat yarattığını gözlemliyoruz. O yüzden bu senenin önemli bir dönem olmasını bekliyoruz. 2018’den itibaren halka arzlara mobil üzerinden katılım yapılabiliyor. Bu da çok önemli bir gelişme. Çünkü yeni yatırımcının gelmesini sağlıyor.” diye konuştu.

“Bu yıl bankacılık endeksinin iyi bir performans sergileyeceğini öngörüyoruz”

TSPB Başkanı Keler, geçen yıl borsanın ortalama getirisinin yüzde 26, medyana bakıldığında ise getirinin yüzde 50 seviyelerinde gerçekleştiğini kaydetti. Bazı büyük ölçekli şirketlerin 2019’da baskı altında kalmış olması sebebiyle bu farkın oluştuğunu ifade eden Keler, teknoloji hisselerinde yaşanan hareketliliğin genele yayılmasını beklediklerini aktardı.

Keler, “Ayrıca, borsanın genel olarak yükselebilmesi için endekste önemli ağırlığı olan bankacılık endeksinin yükselmesi gerekiyor. Bu yıl bankacılık endeksinin iyi bir performans sergileyeceğini öngörüyoruz.” dedi.

Yatırım kültürünü daha da tabana yayabilmek için yatırım süresini bir miktar daha uzatmak gerektiğine işaret eden Keler, yatırımcıların, yatırım uzmanlarıyla yakın çalışarak spekülatif hareketlerden uzak durmalarını tavsiye ettiklerini söyledi.

Muhabir: Murat Aslan