Sal. Oca 21st, 2020

Yeşilçam'ın emektarlarından: Turgut Demirağ

İSTANBUL (AA) – SAADET FİRDEVS APARI – Yapımcı, yönetmen ve senarist Turgut Demirağ'ın vefatının üzerinden 33 yıl geçti.

Usta yönetmen Ömer Turgut Demirağ, Sivas'ta 1921'de dünyaya geldi. İlk öğrenimini Sivas'ta tamamlayan Demirağ, daha sonra İstanbul'a gelerek Boğaziçi ve Kabataş liselerinde bir dönem eğitim aldı. 1939'da ziraat mühendisliği eğitimi için ABD'ye giden Demirağ, 1941'de mühendislik eğitimini yarıda bırakma kararı alarak Güney Kaliforniya Üniversitesinin sinema bölümüne geçiş yaptı.

Üniversite eğitimi boyunca 1945'e kadar Hollywood'da stajyer olarak çalışan Demirağ, yönetmen Leo McCarey, Alexander Marshall, Raoul Walsh ve Cecil De Mille gibi önemli isimlerin filmlerinin prodüksiyon ekibinde görev aldı.

– 1945'te "And Film" şirketini kurdu

TBMM 6. ve 7. dönem Sivas Milletvekili Abdurrahman Naci Demirağ'ın oğlu olan Turgut Demirağ, 1945'te ABD'den Türkiye'ye dönerek babasının adının ilk harflerinden oluşan "And Film" adlı bir şirket kurdu.

Demirağ, profesyonel olarak sinema hayatına ise 1946'da yönetmen koltuğuna oturduğu Reşat Nuri Güntekin'in "Bir Dağ Masalı" adlı eserini çekerek başladı. Türk sinemasında o güne kadar çekilen en yüksek bütçeli film olma özelliği taşıyan "Bir Dağ Masalı", o tarihte Yerli Film Yapanlar Cemiyeti'nin düzenlediği yarışmada "En İyi Film" ödüne değer görüldü.

Yönetmenliğin yanı sıra yapımcılık da yapan Demirağ, Türkiye'de ilk kez animasyon türünde uzun metrajlı film olma özelliği taşıyan "Evvel Zaman İçinde" adlı filmin çekimlerine 1947'de başladı.

Hazırlıkları 4 yıl süren yapımın, sinemalarda gösterime çıkabilmesi için 35 mm profesyonel formata basılması amacıyla kayıtları ABD'ye gönderen Demirağ, daha sonra ABD'de kayıtların kaybolması sonucu "Evvel Zaman İçinde"yi izleyicilerle buluşturamadı.

– Hollywood sinema tekniklerini Türk sinemasına getirdi

Bu olumsuz durum Demirağ'ın yanı sıra diğer yönetmenleri de etkiledi ve Türkiye'de animasyon filmleri, henüz başlayamadan duraklama dönemine girdi.

Hollywood sinema tekniklerini Türk sinemasına getiren ve Türk sinema tarihinde dönemin büyük prodüksiyonlu filmlerine imza atmasıyla dikkati çeken Turgut Demirağ, ilk filmi "Bir Dağ Masalı"nın ardından "Hülya", "Kanlı Taşlar", "Fato / Ya İstiklal Ya Ölüm" adlı yapımların yönetmenliğini gerçekleştirdi.

Demirağ, 1950'li yıllarda "Drakula İstanbul"da, "Ahiretten Gelen Adam", "Karasu" adlı filmlere, 1960'larda ise "Cumbadan Rumbaya", "Aşk ve Kin", "Çanakkale Aslanları", "Kadın Avcıları", "Abbase Sultan" ve "Ayrı Dünyalar" adlı yapımlara imza attı.

– 2. Altın Portakal Film Festivali'nde "En İyi Film" ödülünü aldı

Başrollerinde Cüneyt Arkın, Belgin Doruk ve Turgut Özatay'ın yer aldığı, 1965'te yönetmenliğini, yapımcılığını ve senaristliğini üstlendiği "Aşk ve Kin" adlı filmle Demirağ, 2. Altın Portakal Film Festivali'nde "En İyi Film" ödülünü aldı.

Demirağ, ayrıca 2. Antalya Film Şenliği'nde 1965'te "Keşanlı Ali Destanı" filmiyle "En İyi Yönetmen" ödülüne değer görüldü.

Sanat hayatında görüntü yönetmenliğinin yanı sıra 17 filmin senaryosuna da imza atan Demirağ, 1974'te çektiği "Domatesler ve Silahlar" adlı filmden sonra sinemayı bırakarak ABD'ye yerleşti.

Bir dönem Türk Film Prodüktörleri Cemiyeti'nin (Film Yapımcıları Derneği) başkanlığını da yapan Turgut Demirağ'ın iki evlilikten Nevbahar ve Melike adlı kızları oldu.

İlk olarak "And Sineması" olarak faaliyet gösteren daha sonra da 1953'te "Şan Sineması" olarak devam eden salonun kurucusu Turgut Demirağ, 14 Ocak 1987'de 65 yaşında hayatını kaybetti. Demirağ'ın cenazesi, Zincirlikuyu Mezarlığına defnedildi.

Demirağ'ın yapımcılığını, yönetmenliğini ve senaristliğini üstlendiği bazı eserler şöyle:

"Aynı Yolun Yolcusu -1972, Üç Kızgın Cengaver – 1971, Parmaksız Salih – 1968, Kocamın Nişanlısı – 1965, Hazreti Ömer'in Adaleti – 1973, Aynı Yolun Yolcusu – 1972, İpi Boynunda Bil – 1971, Kurşunla Selamlarım – 1971, Şampiyon – 1970, Esmerin Tadı Sarışının Adı – 1969, Kafkas Kartalı – 1968, Gecekondu Peşinde – 1967, Harun Reşid'in Gözdesi – 1967, Ahiretten Gelen Adam – 1954, Deli – 1952, İstanbul Geceleri – 1950."

Ziraat Türkiye Kupası'nın son 16 turu rövanşında Medipol Başakşehir 2. Lig temsilcisi GMG Kırklarelispor'la 0-0 berabere kalarak kupadan elendi.

Irak'taki gösterilerde son 2 gün içinde 6 gösterici hayatını kaybetti

Rus savaş uçaklarının İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesindeki yerleşimlere düzenlediği saldırılarda 12 sivil hayatını kaybetti.

YSK Başkanı Güven: "Biyometrik kimlik uygulamasına geçilmesi, oy zarfının kaldırılması gerekir. YSK buna hazır."

Güven: "Tartışmalar, tenkitler, hakarete ulaşmadığı sürece bizim için bedava akıldır. Tenkitlere hiçbir zaman alınmadım, faydalı bile görüyorum."

YSK Başkanı Güven: "Görevde bulunduğum 7 yıllık sürede 8 seçim yapıldı. Seçimlerin hep sağlıklı, güvenilir şekilde yapılması için gayret sarf ettik."

YSK Başkanı Güven: "Türkiye'de seçim ne kadar tartışılırsa tartışılsın seçim güvenliği açısından dünyanın en iyilerinden birisiyiz."

Bakan Pekcan: "Türk Eximbank'ın KOBİ'lere ve yüksek teknolojili ürün üreten ihracatçılara kullandırdığı TL kredilerindeki faizi yüzde 7,95'e çektik."

FETÖ'nün Milli Eğitim Bakanlığındaki yapılanmasına yönelik soruşturma kapsamında 11'i görevde 16 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.

Adana merkezli 5 ilde FETÖ/PDY’ye yönelik soruşturma kapsamında 22 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.