Yetersiz beslenme enfeksiyon riskini arttırıyor

İSTANBUL (AA) – İstanbul Üniversitesi (İÜ) Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (Aziz Sancar DETAE) Müdürü ve İmmünoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Günnur Deniz, bağışıklık sistemini güçlendiren en önemli etkenlerden birinin dengeli beslenmek olduğunu belirtti.

Deniz, yaptığı yazılı açıklamada, bağışıklık sisteminin, kendisinden farklı bir yapıya sahip virüs, bakteri, mantar, parazit gibi zararlıları yabancı olarak algılayan ve ondan kurtulmak için çeşitli savunma mekanizmalarını harekete geçirerek, organizmayı koruyan bir sistem olduğunu hatırlattı.

Virüslere karşı koruma kalkanı olarak rol oynayan bağışıklık sistemini olumlu ve olumsuz etkileyen pek çok faktör olduğunu ifade eden Prof. Dr. Deniz, şu bilgileri verdi:

“Bu faktörlerin başında genetik yatkınlık gelmekte ve onu çevre izlemektedir. Stres, kötü beslenme, alkol, uykusuzluk, radyasyon, hava kirliliği gibi etkenler bağışıklık sitemini olumsuz etkilemektedir. Stres, tek başına bağışıklık sistemini baskılayarak enfeksiyon etkenlerinin üremesini kolaylaştıran en önemli risk faktörlerindendir. Bağışıklık sitemini güçlendiren en önemli etkenlerden biri dengeli beslenmedir. Yetersiz beslenme, bağışıklık sistemini bozmakta, fonksiyonlarını baskılamakta ve enfeksiyon riskini artırmaktadır. Ayrıca sigara ve tütün kullanımı da bağışıklık sistemini bozan en önemli etkenlerden biridir.”

Deniz, bağışıklık sistemi yetersiz olanların, özellikle virüs enfeksiyonlarına yatkınlık gösterdiğini ifade etti.

“Bazı virüsler uyku halindedir”

Prof. Dr. Deniz, virüs enfeksiyonlarının esas olarak öksürük, hapşırık ve konuşmayla ortaya çıkan damlacıkların solunması, öpüşme, tokalaşma yoluyla veya virüs bulaşmış eşya, yiyecekle temas sonucu bulaştığını anımsattı.

Koronavirüslerin hedefinin akciğerler olduğunu belirten Deniz, “Bazı virüsler uyku halindedirler ve ortaya çıkmak için insanların yaşlanmasını, bağışıklığın zayıf düşmesini, beslenme eksikliklerini veya stres durumunu beklerler.” ifadelerini kullandı.

Oruç tutmanın bağışıklığı güçlendirdiğine dair bir çalışma bulunmadığını aktaran Deniz, şunları kaydetti:

“Beslenme tarzında yapılan bazı değişikliklerin, intermittent (aralıklı) beslenmenin bağışıklığı güçlendirdiği gösterilmiştir. Oruç tutarken iftarda çok fazla yemekten ve sahura kalkmadan oruç tutmaktan kaçınmak, iftar ve sahurda dengeli ve doğru beslenmek, bol sıvı ve sıvı gıdalar tüketmek büyük önem taşımaktadır. Oruç tutarken uyku düzenine de dikkat etmek gerekir. Sosyal mesafeyi korumak için ramazan ayı boyunca toplu iftar yemeklerinden kaçınmak, evde iftar daveti vermemek ve davetlere gitmemek yeni tip koronavirüs salgınından korunmak için önemlidir.”

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Daha Fazla Haber

ANKARA (AA) – Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Sancar, 21-26 Eylül tarihlerinde İstanbul Atatürk Havalimanı’nda düzenlenen kendi alanında dünyanın en büyük festivali TEKNOFEST kapsamında, Dış Hatlar Terminali’ne kurulan TEKNOFEST Take Off İstanbul Sahnesi’nde gençlerle buluştu.

Sancar’ı, Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcısı Mehmet Fatih Kacır, Sağlık Bakanı Yardımcısı Şuayip Birinci, TÜBİTAK Başkanı Prof. Dr. Hasan Mandal ve TEKNOFEST Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar karşıladı.

Bakan Mustafa Varank da tarihi buluşmaya ilişkin önemli anları bir video mesajla paylaştı.

Varank, mesajında “Aziz Sancar Hocamız, bilim ve teknoloji sevdalısı gençlerle buluştu. Teknoloji meraklılarının birbirinden ilginç sorularına samimi cevaplar verdi. Her cümlesi dinlemeye değerdi.” ifadelerini kullandı.

“Uzaydan virüs gelme ihtimali 10 üzerinden eksi 19”

Katılımcılar, TÜBİTAK’ın düzenlediği, “Prof. Dr. Aziz Sancar Gençlerle Buluşuyor” adını taşıyan programa yoğun ilgi gösterirken, Sancar, meraklı öğrencilerin sorularını samimiyetle yanıtladı.

Nobel ile ilgili bir soru üzerine Sancar, “Nobel yapma yoluna çıkmayın. Bir şeyi keşfetmek için insanlığa, Türkiye’ye faydalı olmak için araştırmalar yapın. Nobel bunun bir yan ürünüdür.” değerlendirmesinde bulundu.

“Uzayda karşılaşabileceğimiz virüs ya da mikrop dünyaya getirildiği zaman insanların buna vereceği tepki nasıl olur sizce?” sorusuna, Sancar’ın “Öyle bir şey olma ihtimali 10 üzerinden eksi 19.” yanıtı salondakilerce alkışlandı.

Sancar, bir gencin “Dünyaya nam salmış Prof. Dr. Aziz Sancar, 16 yaşındaki Aziz’e ne söylemek ister?” şeklindeki sorusunu, “Ona milli takımda oynamayı bırak, çalış derim.” şeklinde yanıtladı.

“Etik, bilimsel çalışmaların önünde bir engel değil mi?” sorusu üzerine ise Sancar, şunları kaydetti:

“Biyoetik önemli. ‘Ben buluş yapacağım’ diyerek hayvanlara eziyet edemezsiniz. İnsanlar üzerinde Naziler, Hitler deney yaptı. İnsanlar üzerinde deney yapamazsınız. İnsanın özgürlüğü, insanın değeri her şeyden daha önemli.”

Toplantının sonunda TÜBİTAK Başkanı Mandal, Aziz Sancar’a, 24 yaşındayken doktora bursu için TÜBİTAK’a yaptığı başvurunun çerçeveletilmiş halini hediye etti.

Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı’nın (TÜSEB) ödül yönetmeliğinde değişiklik, Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Yönetmelikteki değişikliğe göre, yaptığı çalışmalarla sağlık bilim ve teknolojilerine uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunmuş hayattaki bilim insanlarına TÜSEB Aziz Sancar Bilim Ödülü verilecek. Toplam ödül miktarı 100 bin lira olacak. Bu ödül, her yıl en fazla iki kişiye verilebilecek. Ödülün iki kişiye verilmesi halinde toplam ödül miktarı adaylar arasında eşit olarak paylaştırılacak ve ödül alanlar eş değer sayılacak.

Bu ödüle aynı kişi tarafından en fazla üç kez başvuru yapılabilecek ya da aynı kişi en fazla üç kez aday gösterilebilecek. Ödüle TÜBİTAK ve Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) tarafından bilim veya hizmet ödülü almış bilim insanlarıyla, üniversite rektörlükleri, bilimsel ve teknolojik alanlarda faaliyet gösteren kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşları aday gösterebilecek.

TÜSEB Hizmet ve Teşvik Ödülü

Yönetmelikte yapılan değişiklikle sağlık bilim ve teknolojilerinin gelişmesine üstün hizmette bulunmuş hayattaki kişilere TÜSEB Hizmet Ödülü verilmesi de kararlaştırıldı. Bu ödüle kişisel başvuru olanağı bulunmamakta birlikte, aynı kişi en fazla üç kez aday gösterilebilecek. Aynı kurumların adaylar göstereceği daldaki ödül ise her yıl bir kişiye verilmek üzere 50 bin lira olacak.

Çalışmalarıyla sağlık bilim ve teknolojilerine gelecekte uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunabilecek niteliklere sahip olduğunu kanıtlamış, ödülün verildiği yılın ilk gününde 40 yaşını geçmemiş bilim insanlarına ise TÜSEB Teşvik Ödülü verilecek. Bir kişinin en fazla üç kez başvurabileceği ya da aday gösterilebileceği bu dalda her yıl en fazla 5 kişiye ödül verilecek. Bu kişilerin her birine verilecek ödül miktarı 30 bin lira olacak ve ödül alanlar eş değer sayılacak.

Diğer ödüller

TÜSEB tarafından ayrıca her yıl Bilimsel Eser Teşvik Ödülü, TÜSEB Özel Ödülü, Sağlık Teknolojileri Prestij Ödülü ve ayrıca TÜSEB Yarışma Ödülleri de verilecek.

Buna göre ise “Web of Science ve Core Collection” veri tabanlarında doküman türü makale olarak tanımlanmış ve Türkiye adresli kurumlardan yayımlanmış uluslararası bilimsel araştırma makalesi sahibi Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı kişilere TÜSEB Bilimsel Eser Teşvik Ödülü verilebilecek.

Bu dala, etki değeri en az 10 ve üzeri dergilerde yayımlanmış araştırma makaleleri ile başvuru yapılabilecek. Yayın başına verilecek toplam teşvik miktarı, 25 bin lirayı geçmemek üzere teşvik kapsamına alınacak dergilerin minimum etki değeri dikkate alınarak Başkanlık tarafından belirlenecek. Sağlık bilim ve teknolojileri alanında yenilikçi, yaygın etkisi olan, katma değeri yüksek, uluslararası alanda rekabet gücünü artıracak çalışmaların sahibi hayattaki Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına da TÜSEB Özel Ödülü verilebilecek. Bu ödül, aynı kişiye en fazla bir kez verilecek ve ödül miktarı, 100 bin lira ile plaket ve berat olarak verilecek.

Sağlık bilim ve teknolojileri alanında yenilikçi, yaygın etkisi olan, katma değeri yüksek Türkiye’nin uluslararası alanda rekabet gücünü artıracak ürünlerin ve süreçlerin değerlendirilerek ödüllendirilmesi amacıyla Türkiye merkezli sermaye şirketlerine ise TÜSEB Sağlık Teknolojileri Prestij Ödülü verilecek. Bu ödül, aynı sermaye şirketine en fazla iki kez olarak plaket ve berat şeklinde verilecek. Bu ödül için başvuru alınmayacak.

TÜSEB tarafından düzenlenen veya TÜSEB’in paydaş olduğu sağlık bilim ve teknolojileri alanındaki yarışmalar neticesinde ilk üç sırayı alan yarışmacılara veya takımlara da TÜSEB Yarışma Ödülleri verilebilecek. Yarışmalar sonucunda her bir yarışmanın birincisine 60 bin lirayı, ikincisine 40 bin lirayı, üçüncüsüne ise 20 bin lirayı aşmamak üzere Başkanlık tarafından belirlenecek miktarda ödül verilebilecek.

Ödüllere ilişkin duyurular, TÜSEB tarafından belirlenen tarihlerde kurumsal internet sitesinde yayımlanacak.